احکام/ خرید و فروش قسطی، ربا است یا خیر؟

باشگاه خبرنگاران/ فروش اقساطي (نسيه)، معامله‌اي است که در آن، کالا به مشتري تحويل داده شده، ولي بهاي آن بعداً در قالب يک يا چند قسط پرداخت مي‌شود و ممکن است به اين لحاظ کمّي گرانتر از فروش نقدي باشد که اين امر جايز است. سوال: عقد مرابحه چيست و چه فرقي با فروش اقساطي دارد؟ بيع مرابحه به معامله‌اي اطلاق مي‌شود که فروشنده با اعلام بهاي کالاي خريداري شده، آن را گران‌تر از قيمت خريد بفروشد. و اين معامله مي‌تواند به صورت نقد يا نسيه (اقساطي) صورت گيرد. فروش اقساطي (نسيه)، معامله‌اي است که در آن، کالا به مشتري تحويل داده شده، ولي بهاي آن بعداً در قالب يک يا چند قسط پرداخت مي‌شود و ممکن است به اين لحاظ کمّي گرانتر از فروش نقدي باشد که اين امر جايز است. در هر حال هيچ يک از اين دو نوع معامله ربا نبوده و اگر طبق شرايطش انجام شود، صحيح است. پاسخ مراجع عظام تقليد نسبت به اين سوال، چنين است: حضرت آية الله العظمي خامنه‌اي: مرابحه عبارت است از فروختن به اصل مال با زياده‏ و سود و به طور کلى خريد و فروش کالا به صورت نسيه به قيمتى بيشتر از قيمت نقد، اشکال ندارد و در حکم ربا نيست. حضرت آية الله العظمي مکارم شيرازي: بيع مرابحه به معامله‌اي اطلاق مي‌شود که فروشنده با اعلام بهاي کالاي خريداري شده آن را گران‌تر از قيمت خريد بفروشد و در مورد فروش نسيه يا اقساط با قيمت بيشتر با توجّه به اينکه معمولاً قيمت در معامله نسيه يا اقساط گرانتر است اين کار اشکالى ندارد و ربا محسوب نمى‌شود، ولى لازم است از ابتدا نوع معامله مشخص باشد. حضرت آية الله العظمي نوري همداني: در عقد مرابحه لازم است اِخبار به اصل قيمت صحيح باشد و ربح و سود زايد بر اصل نيز معلوم و معين باشد و با حفظ شروط صحت، بلا مانع است. چند استفتاء از آية الله مکارم شيرازي: سوال: مادر بنده مقداري طلاي زينتي به صورت قسطي خريده است اما با گران شدن طلا، فروشنده بر مقدار اقساط اضافه کرده است. آيا اين مبلغ اشکال دارد؟ اين کار جايز نيست. سوال: معامله طلا با طلا و يا سکه با سکه به صورت نسيه چه حکمي دارد؟ معامله طلا با طلا به صورت نسيه حرام است. سوال: اگر شخصي يک سکه را بصورت قسطي به مبلغ يک ميليون تومان از من بخرد و همان سکه را در مجلس به صورت نقدي به مبلغ پانصد هزار تومان به من بفروشد و پولش را بگيرد. و يک ميليون توماني که به من بدهکار است بصورت ماهانه صد هزار تومان به من پرداخت کند. آيا اين کار رباست؟ اشکال ندارد، البته بايد معامله به قصد جدي باشد. سوال: آيا خريد وسايلي مانند وسيلة نقليه، به صورت اقساط ولي با قيمت بيشتر از قيمت نقدي اشکال دارد و حرام است؟ اشکالي ندارد زيرا قيمت جنس در معامله نسيه بيش از معامله نقد است. سوال: اگر کسي(کاسبي) کالايي را به صورت (به عنوان) اقساط به شخصي بفروشد و در ازاي آن در مجموع اقساط مبلغي بيشتر از اصل قيمت کالا به عنوان کارکرد پول خود دريافت کند چه حکمي دارد؟ اشکالي ندارد مشروط بر اين که از ابتدا مدت معامله و قيمت آن مشخّص گردد. چند استفتاء از آية الله سيستاني: سوال: حکم خريد و فروش و ساخت و استماع به ني چيست؟ پاسخ: اگر از آلات موسيقي حرام باشد ساخت و استفاده و آموزش و معامله با آن حرام است و اگر مشترک باشد ساخت و معامله با آن اشکال ندارد و استفاده و آموزش روش غير محرم آن جائز نيست. سوال: منظور از عقود شرعي چه عقودي است؟ پاسخ: مراد همان معاملاتي است که معمولاً بين مردم رائج است. (مثل خريد و فروش، اجاره، مضاربه، قرض، ضمان و غيره) که شرايطي را که شرع معين نموده است دارا باشد. سوال: خريد و فروش اينترنتي جايز است؟ پاسخ: اگر منظور اين است که دو نفر از طريق اينترنت مستقيماً خريد و فروش را انجام دهند، اين گونه معامله صحيح است و اشکالي ندارد. سوال: آيا خريد و فروش وام مسکن حلال است؟ پاسخ: تابع شرايط بانک است. منابع: سايت اسلام کوئيست پايگاه اطلاع رساني آية الله مکارم شيرازي دام ظله پايگاه اطلاع رساني آية الله سيستاني دام ظله همراهان عزيز، آخرين خبر را بر روي بسترهاي زير دنبال کنيد: آخرين خبر در تلگرام https://t.me/akharinkhabar آخرين خبر در ويسپي http://wispi.me/channel/akharinkhabar آخرين خبر در سروش http://sapp.ir/akharinkhabar آخرين خبر در گپ https://gap.im/akharinkhabar