باشگاه خبرنگاران/ کعبه محلي مقدس براي عبادت که هر گوشه اش براي خود جايگاهي خاص محسوب ميشود که حتي سفارشهاي فراواني براي عبادت در اين اماکن شده است.
يکي از اين محلهاي خاص و مقدس براي عبادت که سفارش شده است و ميگويند راز و نياز و مناجات در آن فضيلت فراواني دارد حجر اسماعيل است که بنا بر روايات چند تن از پيامبران در اين محل مدفون هستند.
در همين راستا باشگاه خبرنگاران جوان قصد داد تا امروز به معرفي اسرار حجر اسماعيل پرداخته و همچنين به معرفي پيامبراني که در اين مقام دفن شده اند بپردازد، پس با ما همراه باشيد.
کعبه کجاست؟
کعبه مقدسترين مکان در دين اسلام و ميان مسلمانان و به عنوان قبلهگاه و جهت عبادت و نماز پيروان دين اسلام است. نام کعبه اشاره به چهارگوش بودن بناي آن دارد.
در قرآن کريم درباره بناي خانه کعبه توسط يکي از انبياي خدا به نام حضرت "ابراهيم و پسرش اسماعيل (ع) " سخن گفته شده است. البته بعضي هم بر اين باورند که خانه خدا قبل از ابراهيم (ع) ساخته شده بوده و نخستين سازنده آن حضرت آدم است.
خانه کعبه در مسجد الحرام ساخته شده است که همه مسلمانان جهان ۵ مرتبه در روز در هنگام نماز رو به جهت کعبه به عنوان قبله ميايستند.
اين مکان مقدس داراي رمز و رموز بسيار زيادي است که مجال بيان همه آن نيست. يکي از سوالاتي که مطرح ميشود اين است که آيا از انبياي الهي کسي در مسجد الحرام و اطراف خانه کعبه مدفون هستند و چند تن از پيامبران الهي در اين مکان به خاک سپرده شدهاند؟
براساس روايات بناي کعبه به دست حضرت آدم بوده و حضرت ابراهيم (ع) پايههاي آن را بالا بردند که همه مسلمانان جهان ۵ مرتبه در روز در هنگام نماز رو به جهت کعبه به عنوان قبله ميايستند و دور آن طواف ميکنند.
حجر اسماعيل کجاست؟
«حجر اسماعيل»، فضايي است ميان کعبه و ديواري نيمدايره به نام حطيم (به عرض ۱٫۵ متر و بلندي ۹۰ سانتيمتر) که از رکن عراقي تا رکن شامي را شامل ميشود.
حجر اسماعيل به عقيده اسلام، يادگار زمان ابراهيم و اسماعيل و مدت زماني پس از بناي کعبه است و قدمت و پيشينه آن به زمان بناي کعبه به دست ابراهيم ميرسد.
نقلهاي تاريخي تاريخنگاران مسلمان، حکايت از آن دارد که اسماعيل و مادرش هاجر در همين بخش زندگي ميکردند.
از جعفر صادق نقل شدهاست: «الحِجرُ بَيتُ إِسمَاعِيلَ وَ فِيهِ قَبرُ هَاجَرَ وَ قَبرُ إِسمَاعِيلَ» «حجر، خانه اسماعيل و محل دفن هاجر و اسماعيل است.» اين مطلب در منابع ديگري هم بيان شدهاست.
از آنجا که حجر اسماعيل داخل در مطاف است، ميتواند نشانهاي بر بزرگي آن باشد. در اصل، حجر اسماعيل جزئي از کعبه است. هرگاه باران بر بام کعبه ببارد، از ناودان رحمت در اين فضا ميريزد.
گويا براي نخستين بار، منصور عباسي، حجر اسماعيل را با سنگهاي سفيد پوشانيد. پس از آن در دوره مهدي عباسي و نيز هارون الرشيد عباسي اين سنگها تعويض و نو شد.
ناودان رحمت کجاست؟
«ناودان رحمت» (ميزاب الرحمة) يا «ناودان طلا»، ناوداني از طلاست که بر بام کعبه نصب شده و به سمت حجر اسماعيل است. هرگاه باران بر بام کعبه ببارد، آب از ناودان در اين فضاي حجر اسماعيل ميريزد. به اعتقاد مسلمانان، اينجا مدفن اسماعيل و مادرش هاجر و بسياري از پيامبران است.
گويند آن را نخست حجاج بن يوسف ثقفي نهاد تا آب باران بر بام خانه جمع نشود. در روايت آمدهاست که دعا در زير ناودان کعبه پذيرفته است.
در روايتى از نبى مکرم اسلام (صلى الله عليه وآله) آمده است که فرمودند: «ما مِنْ أحد يَدْعُوا تَحْت الْميزابِ، الاّ استجيب له»، «کسى نيست که در زير ناودان دعايى کند و خداوند دعاى او را به مرحله استجابت و قبولى نرساند.
چند پيامبر الهي در اطراف کعبه مدفون هستند؟
کعبه،اين مکان مقدس داراي رمز و رموز بسيار زيادي است که مجال بيان همه آن نيست.
يکي از سوالاتي که مطرح ميشود اين است که آيا از انبياء الهي کسي در مسجد الحرام و اطراف کعبه مدفون هستند و چند پيامبر الهي دراين مکان به خاک سپرده شده اند؟
براساس اخبار و روايات دور تا دور کعبه معظمه پيامبران الهي مدفون هستند، اما تعداد آن به طور دقيق مشخص نيست و روايات مختلفي وجود دارد.
يکي از نقاطي که در اطراف خانه خدا از فضيلت بيشتري برخوردار است محدودهاي به نام حجر اسماعيل، فضايي بين رکن عراقي و رکن غربي ميان کعبه است که زير آن محل دفن حضرت هاجر بود و امروزه به حالت نيم دايره مشخص است و زائران در زمان طواف آن را نيز طواف ميکنند و نميتوانند وارد اين نيم دايره و محدوده شوند.
حجر اسماعيل به عقيده مسلمانان، يادگار زمان حضرت ابراهيم و اسماعيل (ع) و هاجر و محل دفن آن بانوي بزرگوار است.
بعد از فوت حضرت هاجر و دفن ايشان در اين مکان به خاطر اين که مردم روي قبر او پا ميگذاشتند حضرت اسماعيل به احترام قبر مادر ديوارهاي را برروي قبر بنا کرد تا اين که مردم از فاصله دورتري نسبت به خانه خدا، طواف کنند و روي قبر مادرش پا نگذارند.
نقلهاي تاريخي تاريخنگاران مسلمان، حکايت از آن دارد که اسماعيل و مادرش هاجر در همين بخش زندگي ميکردند. از امام صادق (ع) نقل شده است که "حجر، خانه اسماعيل و محل دفن هاجر و اسماعيل (ع) است.
در باره تعداد انبياء الهي که در اطراف خانه کعبه مدفون هستند، شايد نتوان به طور دقيق اظهار نظر کرد، چون چيزي به طور دقيق ذکر نشده است، اما به عنوان مثال براساس روايتي در بحارالانوار" از رکن يماني تا رکن حجرالاسود در کنار خانه خدا ۷۰ پيامبر و نبي الهي مدفون هستند" همچنين براساس روايتي ديگر از اين کتاب " داخل حجر اسماعيل همان نقطهاي که به صورت نيم دايره در حال حاضر موجود است و زير ناودان طلاي بيت خدا محسوب ميشود، ۷۰ پيامبر ديگر از جمله حضرت اسماعيل (ع)، دختران آن حضرت و حضرت هاجر (س) مدفون هستند.
بر اساس روايتي از واقدي از علماي اهل سنت نيز" از رکن حجرالاسود تا چاه زمزم ومقام ابراهيم و حجر اسماعيل ۹۹ پيامبر الهي دفن شده اند. در روايت ديگري اينگونه نقل شده که حضرت يعقوب (ع) پدر بزرگوار حضرت يوسف (ع) مقابل باب کعبه در منطقه حطيم مدفون شده است.
همچنين بنا به روايت اهل سنت اکثر انبياء بني اسرائيل در اطراف خانه خدا دفن شده اند، لذا معلوم ميشود که نقطه به نقطه اين مکان مقدس مملو از قبور و اجساد مطهر انبياء الهي است.
در اينجا شايد ذکر اين نکته خالي از لطف نباشد که برخي گروههاي افراطي اقدام به شبهه افکني در قبال شيعيان مبني بر حرام بودن زيارت قبور ائمه (ع) و بزرگان ديني و شرک دانستن آن براي شيعيان ميکنند اشاره کنيم. اکنون که معلوم شد تعداد زيادي از انبياء الهي در اطراف خانه خدا مدفون هستند اين سوال پيش ميآيد که چگونه خود آنها دور تا دور اين مکان طواف ميکنند و در جايي که قبور انبياء الهي است نماز ميخوانند؟ چرا آن شرک نيست، اما زيارت قبور ائمه (ع) و امامزادگان و ... را براي ما شرک ميدانند.
شايد پاسخ آنها به اين پرسش ما اين باشد که، چون آنها انبياء الهي هستند پس زيارت و نماز خواندن در کنار قبور آنان اشکالي ندارد، اما باز ميپرسيم پس چرا اجازه نميدهيد مسلمانان قبر مطهر پيامبر (ص) را در مدينه زيارت کنند؟!
گفتنى است استحباب نماز در حجر اسماعيل مربوط به غير از نماز طواف واجب است؛ چه آنکه نماز طواف واجب بايد در نزد مقام بجا آورده شود.
شايان ذکر است که زير ناودان در حجر اسماعيل، يکى از بهترين و با فضيلتترين مکانها شمار مى آيد وروايات بسيارى در اين باره به دست ما رسيده است، از آن جمله روايتى است از حضرت زين العابدين، على بن حسين بن على (عليه السلام) که فرمود: «بهترين مکان استجابت دعا و نيايش، زير ناودان کعبه است» و نيز حضرت فرمودند: «هرکس در زير مجرى ناودان کعبه بايستد و دعا کند، خداوند دعا و استغاثه او را استجابت مى کند و گناهان گذشته اش را همانند روز ولادتش پاک مى کند».
بازار