حیوانات ملی نماد کدام کشورها هستند

لست سکند/ جايگاه پرچم به عنوان يک نماد سياسي براي کشورها کاملا جا افتاده ومشخص است؛ امّا در کنار چنين علامتي، نمادهاي ديگري در فرهنگ يک کشور شکل مي‌گيرند که به مرور زمان، رنگ و بوي آن سرزمين را به خودشان مي‌گيرند. يکي از اين علائم و نمادها، حيوانات هستند، يعني حيوان يا حيوانات مشخصي، نماد يک کشور مي‌شود. حالا به نظرتان اين حيوانات چطور تعيين مي‌شوند؟ گاهي خود کشور بر اساس ويژگي‌هاي حيوانات، يکي را براي خود انتخاب مي‌کند يا اگر گونه خاصي، بومي سرزميني باشد، آن را به عنوان نمادشان انتخاب مي‌کنند. ممکن است يک حيوان، نماد چندين کشور قرار گيرد يا يک کشور، حيوانات مختلفي را براي خود انتخاب کند.

همانطور که اشاره شد، حيوانات، مفاهيم خاصي را با خودشان حمل مي‌کنند. بعضي نماد مثبت و بعضي ديگر، بار منفي دارند. به عنوان نمونه، «گراز» علاوه بر اشاره به شجاعت و ثروت، معرّف جنگجويان قدرتمند و شجاع است که اين مفاهيم را از پوشش بدن او دريافت کرده‌اند؛ يعني هر چقدر موي بدنش بيشتر باشد، قدرت و شجاعت بيشتري دارد.

حالا اين نمادها به چه کار مي‌آيند؟ گاهي از اين نمادها در برندسازي و معرفي کشورشان استفاده مي‌کنند يا شما به عنوان مسافر، ممکن است نقش اين حيوانات را در عناصر مختلف آن کشور ببينيد و آنچه از حال و هواي سفر در ذهنتان ماندگار مي‌شود، همراه با نماد حيواني آن کشور باشد. بنابراين، اين نمادها صرفا براي زيبايي يا از سر تصادف نيست و کاملا فکر شده، انتخاب مي‌شوند. در زير تعدادي از اين نمادهاي حيواني معروف را در تعدادي از کشورها بر اساس قاره، بررسي مي‌کنيم.

کشورهاي آسيايي چه نمادهاي حيواني دارند؟
  اول از ايران خودمان شروع مي‌کنيم. شير از نمادهاي حيواني ايران است. علت انتخاب اين حيوان را هم وجود گونه خاص شير در ايران مي‌دانند و هم معناي آن که به شجاعت، شکوه، جلال، قدرت، عدالت و نجابت معروف است. در دوره‌هايي از تاريخ هم نقش شير را روي پرچم ملي ايران مي‌يابيم. البته نقش شير در نقش برجسته‌هاي دوران باستان ايران هم حضور دارد. به نظر مي‌رسد از آن زمان به نماد شير در ايران توجه ميشده است.

---

بازار

---

طرح شير روي کاشيکاري‌هاي تکيه معاون الملک کرمانشاه، دوره قاجاريه

چين، پاندا را براي نمادش انتخاب کرده است. پاندا براي چين مانند گنجينه ملي است و بسياري از ما هميشه پاندا را در جنگل‌هاي چين در ذهنمان متصوّر مي‌شويم. کارتون پانداي کنگ‌فو کار هم اين تصور را قدرتمندتر مي‌کند. البته چين نماد گنجشک هم دارد؛ زيرا گنجشک جزو پرندگان رسمي‌اش محسوب مي‌شود. در نقاشي‌هاي شرقي چين، گنجشک نقش مهمي بازي مي‌کند.
 

پاکستان نماد مارخور را به عنوان نمادش انتخاب کرده است. مارخور يک بز وحشي در طبيعت پاکستان است. نام اين حيوان ترکيبي از فارسي و پشتو است: مار + خوار. فرم شاخ‌هاي متفاوت اين حيوان، او را متفاوت مي‌کند.
 

هند با طبيعت متنوع و زيبايي که دارد، حيوانات خاص‌تري براي خودش انتخاب کرده. ببر بنگال از نمادهاي حيواني اين کشور است. نمونه ببر بنگال سلطنتي امّا نماد کشور بنگلادش است. تصوير اين حيوان را احتمالا در بسياري از فيلم‌هاي باليوودي ديده‌ايد. نماد ببر، به عنوان نشانه قدرت روحاني و معنوي در نظر گرفته مي‌شود.

هند علاوه بر ببر بنگال، از طاووس هم در نمادهاي حيواني‌اش استفاده مي‌کند
 کره شمالي، ببر سيبري را به عنوان نمادش در نظر گرفته است و در عناصر خودش از تصوير ببر سيبري استفاده مي‌کند. البته نقش ببر را در کره جنوبي هم مي‌بينيم.

مالزي هم از ببر مالزيايي براي بيان نمادش استفاده مي‌کند. همانطور که از نامش مشخص است، اين نوع ببر، بومي اين منطقه است و به همين جهت از آن به عنوان نمادشان استفاده مي‌کنند. ببر در نمادشناسي علاوه بر نمايش قدرت روحاني، معاني ديگري هم از خود بروز مي‌دهد از جمله: قدرتمندي، خلاقيت، سرعت عمل در تجزيه و تحليل و وحشيگري.

کشورهاي اروپايي چه نمادهاي حيواني دارند؟
شير نمادي از کشور انگلستان است. شايد اول که اسم شير و انگلستان مي‌آيد، ياد تصوير شير در لوگوي تيم گريفيندور در هري پاتر بيافتيد! امّا علاوه بر دنياي فيلم و فانتزي، در نشان‌ها، علائم سلطنتي يا سکه‌ها، نقش شير حک شده است. همانطور که پيش‌تر هم اشاره شد، اين حيوان يکي از حيوانات محبوب در نماد کشورهاست. مثلا علاوه بر کشورهايي که نام برديم، در کشورها اروپايي نماد شير را در چک، دانمارک، مونته‌نگرو، فنلاند و مقدونيه هم مي‌بينيم. شايد علتش، قدرت و سلطنتش باشد، چيزي که همه کشورها به دنبالش هستند!
 

خروس هم نماد فرانسه و هم پرتغال است؛ امّا معناي اين حيوان در دو کشور متفاوت است! گفته شده که در فرانسه، اشاره به يک واقعه تاريخي دارد؛ تاريخي که در آن امپراتوي رم غربي سقوط مي‌کند و فرانسه قديم دوباره ظهور پيدا مي‌کند. در پرتغال امّا نماد خروس ربطي به واقعه تاريخي ندارد و برايشان معناي ايمان و عدالت دارد. البته به نظر مي‌رسد که نماد خروس در فرانسه قوي‌تر از پرتغال است. براي خروس معاني ديگري هم در نظر مي‌گيرند از جمله: وابستگي به خورشيد، چالاکي، غرور، دنياي مردگان، شجاعت و برتري.
 

اژدها نماد ديگري از کشور پرتغال است. پرتغال علاوه بر نماد خروس، اژدها را هم براي خود انتخاب کرده است. نماد اژدها براي پرتغالي‌ها نشانه قدرت معنوي، روح زندگي، قدرت، دانش و آگاهي، محافظت و معجزه است. 
 

کشورهاي آفريقايي چه نمادهاي حيواني دارند؟
اتيوپي هم مثل ايران، انگستان و دسته‌اي از کشورهاي اروپايي، نماد شير را انتخاب کرده است. از طرفي، شير در طبيعت متنوع آفريقا نقش بسزايي دارد.

نمادهاي حيواني قاره آمريکا چيست؟
  سگ آبي به عنوان نماد کانادا در نظر گرفته شده است. فکر مي‌کنيد علت اين انتخاب چيست؟ حيواني که حتّي تصويرش روي سکّه‌ها و تمبرهاي پستي کانا نقش بسته، ريشه تاريخي در اين کشور دارد. نقش سگ آبي به زماني برمي‌گردد که کانادا به واسطه تجارت پوست سگ آبي در دوره‌اي که بريتانيا در حال استعمار بود، توسعه پيدا کرد. علاوه بر اين مسئله، سگ آبي را نمادي از تدبير، کارداني و سازندگي هم مي‌دانند.
 

ايالات متحده آمريکا نمادش را عقاب ماهيخوار سرسفيد در نظر گرفته است. تصوير اين عقاب را روي مهر رياست جمهوري، سکه‌ها و حتي نيروهوايي آن مي‌توان ديد. اين نماد از سال 1782 ميلادي براي آمريکا در نظر گرفته شده است. درباره معناي اين نماد گفته‌اند که عقاب سرسفيد نشانه روح مقدس و نيروهاي الهي، در امان بودن از شر و بدي، ثروت، موفيت، نوگرايي، قدرت در مبارزه و قدرت است. اگر کمي به جامعه مذهبي آمريکا نگاه کنيم، ميبينيم که نمادش دقيقا با روح جامعه‌اش هم سازگار است و چنين تصويري را تداعي مي‌کند.
 

در آرژانتين، پوما يا يوزپلنگ آمريکاي جنوبي به عنوان نماد انتخاب شده است.
 

برزيل و گينه، جاگوار يا پلنگ خالدار آمريکايي را به عنوان نماد حيواني‌شان انتخاب کرده‌اند. اين حيوان نماد پيغام‌آوري، قدرت و روح جنگل دارد.

بوليوي با لاما معرفي مي‌شود و نقش اين حيوان را روي پرچم و نشان‌هاي رسمي‌اش دارد.
 

شيلي، اکوادور و کلمبيا از کندور که زيستگاهش سلسله جبال آند در آمريکاي جنوبي است، به عنوان نمادشان استفاده مي‌کنند.
 

گواتمالا پرنده زيباي دراز دامن (کتزال) را به عنوان نماد خودش انتخاب کرده که روي پرچمش هم نمايش داده شده است. اين پرنده رنگارنگ در طبيعت آنجا يافت مي‌شود و برايشان معناي پيروزي و آزادي دارد.
 

نمادهاي حيواني قاره استرليا چيست؟
 استرليا با تنوع گياهي و جانوري که دارد، گزينه‌هاي بسياري براي انتخاب دارد امّا از بين انواع جانوراني که در آنجا زندگي مي‌کنند، نماد کانگورو را براي خودش انتخاب کرده است. از علل اين انتخاب شايد بتوان به 63 گونه کانگورويي که در اين کشور زندگي مي‌کند، اشاره کرد. البته استرليا همين يک نماد را ندارد و شترمرغ و کوآلا هم به عنوان نمادهاي ديگرش انتخاب کرده است. اگر کمي فدر ذهنتان بگرديد، احتمالا کوآلا را پس ذهنتان با تصوير استرليا داشته باشيد، مخصوصا هنگام آتش سوزي جنگل‌هاي استراليا که کوالاها و کانگوروهاي بسياري از بين رفتند!

 
حيواناتي که در چند کشور بررسي شدند، نمادهايي هستند که کشورها تقريبا از دوران معاصر براي خودشان انتخاب کردند و سعي کردند بر اساس آن برندسازي کنند. اين نکته را بايد اضافه کرد که وجود نمادهاي حيواني در دوران باستان هم رواج داشته است که علاوه بر بعد معنايي، به حيواناتي که در يک منطقه زندگي مي‌کردند هم مرتبط بوده است. حتّي با مقايسه نقش برجسته‌هاي مناطق مختلف ايران، متوجه حيواناتي مي‌شويم که اندميک يک منطقه خاص بوده‌اند. يا اگر به نقش برجسته‌هاي کاخ آپاداناي تخت جمشيد دقت کنيد که هر کدام از مهمانان پادشاه، هديه‌اي با خود آورده‌اند، متوجه حيوانات مخصوص هر منطقه مي‌شويد. يا تکرار حيوانات در نقش برجسته‌هاي مختلف، از اهميتشان برايمان مي‌گويند؛ مثلا، متوجه مي‌شويم که گاو، نقش مهمي در فرهنگ ايران، هند و بين‌النهرين داشته است و اطلاعات بسيار ديگري در زمينه فرهنگ و طبيعت دوران باستان به دست خواهد آمد.

شايد حالا  دقتتان در علائم و نمادهايي که کشورها براي معرفي خودشان استفاده مي‌کنند، بيشتر شود و بيش از پيش توجهتان جلب شود. اين بار سراغ نقش برجسته‌هاي دوران باستان هم رفتيد، نگاهي به حيواناتشان بياندازيد.

به پيج اينستاگرامي «آخرين خبر» بپيونديد
instagram.com/akharinkhabar