در محضر بزرگان/ توصیه امام هفتم به فردی که در حکومت ستمگران کار می کرد

مشرق/ امام موسي کاظم (ع) هنوز کودک بود که فقهاي مشهور مثل ابوحنيفه از او مسئله مي‌پرسيدند و کسب علم مي‌کردند بعد از رحلت پدر بزرگوارش امام صادق(ع) در سن 20 سالگي به امامت رسيد و 35 سال رهبري و ولايت شيعيان را برعهده داشت. امام موسي کاظم(ع)، معصوم نهم و امام هفتم شيعيان است که در هفتم ماه صفر متولد شد، محل تولد امام موسي کاظم(ع) ابواء (منطقه‏‌اي در ميان مکه و مدينه) در سرزمين حجاز (عربستان سعودي کنوني)است و ايشان در 25 رجب در سن 55 سالگي، به‏ وسيله زهري که در زندان سندي بن شاهک به دستور هارون ‏الرشيد به آن حضرت خورانيده شد به شها‌دت رسيدند. به مناسبت سالروز شهادت اين امام بزرگوار، سخناني درباره ايشان را از زبان صاحبان دين و انديشه به انتخاب خبرآنلاين در ادامه مي خوانيد. يار نزديک تر از من به من است / روايتي از زبان علامه حسن زاده آملي شخصى نامور که يکي از مشايخ علمى زمان خودش بود به حضور مبارک امام صادق(ع) تشرف حاصل کرد. ديد جوانى در حضور امام به سوى در باز به نماز ايستاده است. اين جوان همان کس است که امام صادق(ع) به مردم فرمود: "انتم السفينه و هذا ملاحها، شما کشتى هستيد و اين جوان ناخداى شما است" .اين جوان، فرزند امام صادق، يعنى امام هفتم اماميه، موسى بن جعفر(ع) است . آن شخص به امام صادق(ع) عرض کرد: "آقا! فرزند شما دارد به سوى در گشوده نماز مى گذارد و اين کراهت دارد." امام فرمود: "نمازش را که تمام کرد به خود او بگوييد." اين شخص بى خبر از اين که گفتن بر خورشيد که من چشمه نورم دانند بزرگان که سزاوار سها نيست آقا زاده نماز را خواند و متوجه اعتراض آن شخص شد، در جوابش فرمود: "آن کس که من به سوى او نماز مى خواندم، از اين در باز به من نزديک تر است." سخن امام صادق درباره ولايت فرزندش/ از زبان آيت الله جوادي آملي «امام ششم صلوات الله عليه به فرزندش عبدالله بن جعفر فرمود: "من نوري را در برادرت موسي مي بينم که در تو نمي بينم." عبدالله بن جعفر با اينکه از فقهاي نامور مکتب امام ششم بود عرض کرد: "مگر جد هر دوي ما يکي نيست؟ مگر پدر هر دوي ما يکي نيست؟ مگر ما هر دو از دودمان امامت و نبوت نيستيم؟ و مگر ما هر دو فرزند تو نيستيم؟" فرمود: "فرق تو با موسي اين است که او از جان من نشات گرفته است. تو فرزند من هستي همانطور که هر پدري فرزندي دارد، اما او از مقام ولايت من تجلي کرده است." اگر اينها يک نور هستند در نشئه وحدت و در عالم کثرت زمامدار همه اين انوار رسول گرامي رسول است پس همه از نورانيت او نشات مي گيرند و ديگران از بدن او متکون مي شوند. لذا امام ششم به پسرش عبدالله فرمود که موسي از جان من است ولي تو از بدن مني. تو فرزند مني ولي او از روح من است.» جدا کردن و دور نگه داشتن امام کاظم از مردم/ سخناني از امام موسي صدر در زندگي امام موسي بن جعفر(ع) ويژگي خاصي وجود داشته که موجب شده است زندگي اين امام از ديگر امامان متمايز و متفاوت باشد. اين ويژگي اين است که امام تحت ظلم و ستم شديدي زندگي مي‏ کرده است که در زيارت‌نامه خاص ايشان نيز به آن اشاره شده است. امام در زندان به سر مي‏ برد و از اين زندان به آن زندان منتقل مي‏ شد. امام موسي بن جعفر بيشتر دوران نشاط زندگي‏ اش را در زير ظلم و ستمي پيوسته به سر مي‏ برد. کدام ظلم؟ ظلم جدا کردن و دور نگه داشتن ايشان از مردم. امام را از مردم دور نگه مي‏ داشتند و ايشان و اصحابشان را تحت کنترل داشتند و براي اصحاب امام توطئه‏ چيني مي‏ کردند. ماجراي علي بن يقطين معروف است. او از اصحاب امام و از علماي زمانش بود و در عين حال در دستگاه حکومت هارون الرشيد نيز مقام بالايي داشت و مشاور او بود. طبيعتا تقسيمات اداري در آن زمان مانند اکنون نبود. مي‏ توان گفت او در مقام يک وزير و رازدار هارون الرشيد بود و توزيع اموال به دست او بود. او مرد بزرگي به شمار مي ‏رفت. اين مرد از اينکه مبتلا به نيرنگ ستمگران است نزد امام کاظم(ع) شکايت آورد و گفت: دوست دارم اين کار را رها کنم ولي بر سر جانم مي‏ ترسم. مي‏ شنويد آنها چگونه بوده‏ اند؟ از وضع خود گله مي‏ کرده‏ اند و از همکاري با ظالمان راضي نبوده‏ اند، هرچند در آن مال و ثروت و مقام بوده است. آنان نگران دين خود بوده‏ اند، زيرا مي‏ دانسته‏ اند که پيامبر(ص) و خاندان ايشان فرموده‏ اند کسي که ستمگر را کمک و ياري کند با او شريک است هرچند به اين اندازه که قلمي به دست ستمگر بدهد تا بنويسد. علي بن يقطين مي‏ گويد: از وضع خودم به امام گله کردم. امام فرمود: تو براي حاکم ستمگر کار مي‏ کني، ولي مي ‏تواني از اين رهگذر به هم‏ کيشان و دوستان و مستضعفان خدمت کني و از آنان دفاع کني و حقوق‏شان را پرداخت کني. اين کفاره کار توست. پس جايز است در اين کار بماني و بلکه رها کردن آن بر تو جايز نيست. بايد آنجا باقي بماني و کار کني. امام کاظم ستمگران را به حال خود نگذاشت تا مانع رسيدن دستورات و ارشادات ديني به مردم شوند و سکوت نکرد، بلکه در زمان‏ ها و مناسبت‏ هاي گوناگون و حتي در زندان دستورات و سفارش‏ه اي ديني خود را به مردم مي‏ رساند و اين عملکرد امام، معروف است. چرا فرزند اول امام صادق(ع) امام نشد؟/ گفتاري از دکتر صادق آيينه‌وند چند ويژگي براي انتخاب ائمه وجود دارد اما نکته مهم اين است که انتخاب امام توسط خداوند به فرزند پسر اول يا دومي نيست، چرا که انتخاب ائمه از پيش تعيين شده است. اين انتخاب توسط خداوند صورت گرفته و به پيامبر ارسال مي‌شود ايشان نيز همه را به مردم ابلاغ کرده بودند، حتي در مباحث تاريخي وجود دارد که در دوران امام رضا (ع) از امام زمان (عج) صحبت شده بوده يعني همه چيز از پيش درباره امامت مشخص است. بنابراين شيعه 12 امامي از پيش تعيين‌شده بودند و به فرزند اول و دوم ائمه(ع) نيست، ‌اين در حقيقت يک نگاه قريشي و قبيله‌اي است که به اول و دومي توجه مي‌کنند و درباره امامت صدق نمي‌کند. مادر امام موسي کاظم(ع) حميده خاتون کنيزي بود که به عقد امام صادق(ع) در آمده است، در حقيقت خداوند مقدر ساخته که از اين کنيز فرزندي به امامت برسد. ائمه به دنبال مال و منال و انتخاب همسري نبودند که خدا مقدر نساخته باشد، همه اينها تقدير و تعيين شده است چرا که در اسلام انسانيت مهم است و در انتخاب همسر نيز چنين چيزي مدنظر بوده نه مال و منصب افراد. امامت امام موسي کاظم(ع) از سده 148 آغاز شد و تا سال 183 يعني به مدت 35 سال به طول انجاميد.