تقویم تاریخ/ مرگ "احمد قوام" سیاستمدار و نخست وزیر دوره قاجار و پهلوی

راسخون/ احمد قوام، معروف به قوام السلطنه، از بزرگترين رجال و سياستمداران دوران معاصرايران در سال 1252 ش در تهران به دنيا آمد. وي از زمان سلطنت ناصرالدين شاه قاجار وارد امور ديواني شد و بعدها رئيس دفتر صدر اعظم گرديد. بعدها فرمانرواي خراسان و سيستان شد و پس از سيدضياءالدين طباطبائي دوبار به صدارت رسيد. قوام پس از دوره دوم نخستوزيري ظاهراً به جرم توطئهاي عليه رضاخان وزير جنگ تحت تعقيب قرار گرفت و پس از مدتي زنداني شدن، راهي اروپا شد. او پس از چند سال به ايران بازگشت و در لاهيجان به کشاورزي پرداخت. قوام السلطنه از آن پس در کارهاي سياسي دخالت نکرد تا اينکه رضاخان پهلوي سقوط کرد. در اين هنگام قوام بار ديگر به نخستوزيري رسيد و در سالهاي 1324 و 1331 نيز در اين مقام بود. وي در سال 1324 جهت حل مسأله حضور نيروهاي روسي در ايران راهي مسکو شد و مذاکراتي انجام داد. در سال 1331 پس از اختلافي که بين مصدق و شاه بروز کرد، شاه براي اينکه حريف قَدَري در مقابل مصدق بتراشد، سراغ قوام السلطنه رفت. قوامالسلطنه جاهطلب که در آن هنگام 80 سال از سنش ميگذشت با اکثريت ضعيفي از مجلس راي اعتماد گرفت. اما اين صدارت بيش از چهار روز دوام نياورد و با مقاومت و خروش ملت مسلمان ايران به رهبري آيتاللَّه کاشاني، قوام در سي تير 1331، مجبور به استعفا شد. قوام پس از استعفا، مدتي در حالت اختفا ميزيست و احساس خطر ميکرد. مجلس حکم به مصادره اموال او داد و او که بعد از اين جريان، کاملاً تاب و توان خود را از دست داده بود سرانجام در 31 تيرماه 1334 در 83 سالگي درگذشت. احمد قوام، روي هم، پنج بار به نخست وزيري رسيد و بيش از بيست بار به وزارت دست يافت. قوام ذاتاً مردي مستبد و قانونشکن و جاه طلب بود و از جنجال و سر و صدا لذت ميبرد. از تملق لذت ميبرد به همين دليل، اطرافيان او را هميشه افراد چاپلوس تشکيل ميدادند. او همچنين از علوم زمان بهره داشت و گاهي شعر هم ميسرود.


















