تقویم تاریخ / انحلال مجلس شورای ملی در جریان جنگ جهانی اول (1294 ش)

با شروع جنگ جهاني اول، دولت‏هاي استعمارگر روسيه و انگلستان مي‏کوشيدند ايران را در جنگ بر ضد آلمان وارد کنند. از اين رو ارتش خود را به سوي ايران حرکت دادند. روس در شمال و انگليس در جنوب، نيروهاي خود را پياده کرد. پس از حرکت نيروهاي روسيه به طرف تهران، شماري از نمايندگان مجلس به نشانه اعتراض به تجاوز قواي بيگانه به کشور و ناديده گرفتن استقلال و تماميت ارضي ايران، به سمت قم حرکت کردند و عملاً مجلس سوم به پايان رسيد. با اين حال، به مدت چهار سال، مجلس تعطيل و مطبوعات توقيف شد. اين عده، بعداً کميته دفاع ملي را تأسيس کردند که آنان نيز کاري از پيش نبردند. در اين ميان، احمد شاه نيز تصميم به تغيير پايتخت گرفت و طي تلگرافي به دولتين روس و انگليس اطلاع داد. خبر تصميم‏گيري احمدشاه براي خروج از تهران، سفراي روس وانگليس را به تکاپو واداشت تا شاه را از اين تصميم بازدارند. در نهايت احمدشاه را تهديد کردند که اگر از تهران خارج شود، پدرش را به جاي وي به سلطنت خواهند نشاند. احمدشاه که اوضاع را چنين ديد، به شرط انصراف روس‏ها از ورود به تهران، از رفتن به اصفهان خودداري کرد. در اين زمان حاکميت ايران نيز به علت بي‏لياقتي سران کشور، شديداً ضعيف شده بود.