تمرکز سمنان بر صرفه‌جویی آب در تولید پایدار کشاورزی با ۱۳۳ طرح

ایرنا/ سمنان - ایرنا - ۱۳۳ طرح عمرانی و اقتصادی کشاورزی با محور توسعه آبیاری نوین، مرمت قنات‌ها و افزایش بهره‌وری آب در استان سمنان به بهره‌برداری می‌رسد؛ طرح‌هایی که هدف آن کاهش مصرف آب و تثبیت تولید در مناطق کم‌آب است.

به گزارش ایرنا، کشاورزی در سمنان سال‌ها است با یک واقعیت سخت دست و پنجه نرم می‌کند؛ آب کمتر، هزینه بیشتر و تولید ناپایدار؛ افت سطح سفره‌های زیرزمینی و محدودیت منابع آبی باعث شده هر طرح جدید دیگر به معنای گسترش سطح زیرکشت نباشد، بلکه به افزایش ۲ مولفه بهره‌وری و مدیریت مصرف آب گره بخورد.

---

بازار

---

طرح‌های جهادکشاورزی در چنین شرایطی معیاری برای سنجش این ۲ مولفه هستند که آیا استان می‌تواند با آب کمتر، تولید را حفظ کند؟

بر همین مبنا، بسته طرح‌های دهه فجر بخش کشاورزی امسال استان نیز بیش از هر چیز بر زیرساخت‌های آبی و کاهش تلفات آب تمرکز دارد.

بر اساس اعلام جهاد کشاورزی استان، تاکنون حدود ۳۶ تا ۳۷ درصد از اراضی زراعی و باغی استان تحت پوشش سامانه‌های نوین آبیاری قرار گرفت که خرده‌مالکی و محدودیت اعتباری، از مهم‌ترین چالش‌های توسعه این سامانه‌ها در استان محسوب می‌شود.

توسعه سامانه‌های نوین آبیاری یکی از برنامه‌های پانزده گانه سند سازگاری با کم‌آبی استان سمنان است. از دهه ۱۳۷۰ تاکنون، توسعه سامانه‌های نوین آبیاری در استان با هدف افزایش بهره‌وری آب و کاهش مصرف منابع آبی ادامه داشت و تاکنون حدود ۴۳ هزار هکتار از اراضی زراعی و باغی تحت پوشش این سامانه‌ها قرار گرفت است.

براساس آمارها، این میزان تقریبا هم‌تراز با میانگین کشوری است، اما توسعه کامل سامانه‌ها در استان با چالش‌های مهمی روبه‌رو بود به طوری که سامانه‌های نوین آبیاری در اراضی بزرگ‌تر، هم از نظر فنی و هم اقتصادی به صرفه‌تر هستند، اما وجود خرده‌مالکی و کوچک بودن قطعات اراضی کشاورزی در استان، انگیزه بهره‌برداران را محدود کرده است.

افتتاح ۱۳۳ طرح کشاورزی با تمرکز بر مدیریت منابع آبی

رییس سازمان جهاد کشاورزی استان سمنان از بهره‌برداری ۱۳۳ طرح عمرانی و اقتصادی بخش کشاورزی همزمان با دهه فجر خبر داد و گفت: بخش عمده این طرح‌ها با هدف مدیریت منابع آب و افزایش بهره‌وری تولید اجرا شد.

محمدرضا قاسمی افزود: این طرح‌ها در شهرستان‌های مختلف استان وارد مدار بهره‌برداری می‌شود و رویکرد اصلی آن‌ها کاهش فشار بر منابع آبی است. این طرح‌ها در شهرستان‌های مختلف استان وارد مدار بهره‌برداری می‌شود و رویکرد اصلی آن‌ها کاهش فشار بر منابع آبی است.

توسعه آبیاری نوین، انتقال آب و احیای قنوات برای کاهش هدررفت آب

به گفته وی، از مجموع طرح‌ها، ۱۱۷ طرح در حوزه عمرانی قرار دارد که شامل توسعه سامانه‌های نوین آبیاری، انتقال و ذخیره آب، احداث استخرهای کشاورزی، لایروبی و مرمت قنوات و تسطیح اراضی است.

قاسمی تاکید کرد: هدف این طرح‌ها افزایش بهره‌وری آبیاری، کاهش تلفات و پایداری تولید در مناطق کم‌آب استان است.

کارشناسان معتقدند اجرای چنین زیرساخت‌هایی می‌تواند مصرف آب در مزارع را به شکل محسوسی کاهش دهد و از افت بیشتر منابع زیرزمینی جلوگیری کند که در این راستا باید دید اجرای این پروژه ها در آینده چقدر می تواند به این اهداف دست یابد.

اشتغال ۳۶۳ نفر در زنجیره تولید طرح‌های کشاورزی

رییس سازمان جهاد کشاورزی سمنان افزود: ۱۶ طرح نیز در بخش اقتصادی تعریف شد که حوزه‌های دام، طیور، تولیدات گیاهی و صنایع تبدیلی و تکمیلی را دربرمی‌گیرد.

وی میزان اشتغال ایجادشده را ۱۴۲ نفر به‌طور مستقیم و ۲۲۱ نفر غیرمستقیممیزان اشتغال ایجادشده را ۱۴۲ نفر مستقیم و ۲۲۱ نفر غیرمستقیم اعلام کرد و گفت: این طرح‌ها با تکمیل زنجیره تولید و افزایش ارزش افزوده، به پایداری درآمد کشاورزان کمک می‌کند.

به گفته او، برای اجرای این طرح‌ها در مجموع ۱۱ هزار و ۴۱۵ میلیارد ریال اعتبار هزینه شد.

توزیع طرح‌ها در هشت شهرستان و اهمیت آن برای پایداری تولید

طرح‌های

استان سمنان با اقلیم خشک و منابع محدود آبی، از جمله مناطق حساس کشور در حوزه کشاورزی است و کارشناسان تاکید دارند ادامه حیات تولید در این استان تنها با مدیریت مصرف و افزایش بهره‌وری آب امکان‌پذیر است.

به این ترتیب، ۱۳۳ طرح جدید کشاورزی در سمنان بیش از آنکه توسعه سطحی تولید باشد، تلاشی برای «کشاورزی با آب کمتر و بهره‌وری بیشتر» است؛ رویکردی که می‌تواند هم تولید را حفظ کند و هم فشار بر منابع آبی را کاهش دهد.

به گزارش ایرنا، کشاورزی استان سمنان به دلیل وسعت جغرافیایی، تنوع اقلیمی و محدودیت شدید منابع آبی، یکی از پیچیده‌ترین و در عین حال راهبردی‌ترین عرصه‌های تولید در کشور به شمار می‌رود.

این استان با بیش از ۹۷ هزار کیلومتر مربع وسعت، اگرچه تنها اگرچه تنها حدود ۲ درصد شامل ۱۹۸ هزار هکتار از اراضی آن به کشاورزی اختصاص دارد، اما همین سهم محدود نقشی مؤثر در امنیت غذایی، اشتغال روستایی و پایداری جمعیتی مناطق مختلف ایفا می‌کند.

سمنان با فعالیت بیش از ۵۶ هزار بهره‌بردار در این بخش، سهمی ۲.۵ درصدی تامین پروتئین کشور و یک میلیون و ۵۸۹ هزار تنی در تولیدات کشاورزی کشور دارد.