ماجرای پرحاشیه افتتاح فرودگاه امام (ره) چه بود؟

رويداد۲۴/رييس جمهور در جمع مسئولان وزارت راه از سنگ اندازي برخي نهاد‌ها بر راه سرمايه گذاران خارجي انتقاد کرده و اشاره‌اي به ماجراي افتتاح فرودگاه امام خميني داشته است. گلايه‌هاي حسن روحاني از مخالفان سرمايه‌گذاري‌هاي خارجي در ايران تمامي ندارد؛ آنقدر که حسن روحاني در ديدار امروز خود با مسئولان وزارت راه و شهرسازي به سال‌هاي قبل و زماني که فرودگاه امام خميني افتتاح مي‌شد اشاره‌اي کرد و گفت: زمان ساخت فرودگاه امام يک سرمايه‌گذار اعلام کرد تمامي فازهاي فرودگاه را در عرض دوسال انجام مي‌دهد، يک وزيري گفت نمي‌گذاريم چنين کاري صورت گيرد،‌ زيرا در سالن‌هاي ترانزيت بايد روسري سر کنند، آن زمان گفتيم مشکل روسري را حل مي‌کنيم اما قبول نکردند. روحاني با يادآوري خاطرات آن زمان گفته که برخي مي‌گفتند «فرودگاه امام را خودمان درست مي‌کنيم چرا يک خارجي بيايد!؟» چطور مي‌شود که يک مربي فوتبال از خارج مي‌تواند بيايد و تيم ملي ما را هدايت کند، اما يک سرمايه‌گذار نمي‌تواند بيايد؟ که اگر آمده بود بيست سال پيش فرودگاه امام ساخته شده بود و امروز اندر خم يک کوچه نبوديم. اظهارات رييس جمهور بهانه‌اي شد تا ماجرايي که در افتتاحيه فرودگاه امام خميني اتفاق افتاد را بار ديگر مرور کنيم: طرح ساخت فرودگاه امام خميني به دهه ۴۰ برمي‌گردد. پيشنهاد ساخت اين فرودگاه در سال ۱۳۴۶ از سوي سازمان ايکائو مطرح شد تا از ظرفيت تراتزيتي ايران در بخش مسافر و بار بين کشور‌هاي اروپا و آسيا استفاده شود که در نهايت در همان سال‌ها ساخت اين فرودگاه با عنوان «فرودگاه آريامهر» به تصويب دولت وقت رسيد اما اين طرح تا دهه ۷۰ شمسي به نتيجه نرسيد. در دهه ۷۰ و به ويژه در دولت اصلاحات پروژه ساخت فرودگاه دوباره از سر گرفته شد، اما اين بار با حواشي‌اي همراه بود که بازتاب بين المللي اسفناکي براي ايران داشت. ماجرا از اين قرار بود که در مناقصه‌اي که از سوي وزارت راه و شهرسازي براي تعيين پيمانکار پروژه ساخت فرودگاه امام برگزار شد، شرکت ترکيه‌اي - اتريشي «تاو» مسئول بخش‌هاي کترينگ و هندلينگ فرودگاه برنده و انتخاب شد. در ارديبهشت ۱۳۸۳ فاز اول از فرودگاه با حضور وزير راه و ترابري وقت و مقامات داخلي و خارجي به افتتاح رسيد. اما اين مراسم با حواشي‌اي همراه بود که در سطح بين‌المللي بازتاب داشت. در اين مراسم نيرو‌هاي نظامي وارد فرودگاه شدند و مانع از گشايش و فرود اولين هواپيما بر باند آن شدند و دومين هواپيمايي که قصد فرود در اين فرودگاه را داشت به سمت اصفهان هدايت کردند. اين موضوع در نهايت منجر به لغو قرارداد با شرکت تاو و استيضاح و در نهايت برکناري «احمد خرم» وزير راه و ترابري وقت شد. احمد خرم وزير وقت راه و ترابري جزييات اين حادثه را شرح داده و حضور نيرو‌هاي نظامي در روز افتتاحيه فرودگاه امام در ارديبهشت ۸۳ را يک حضور ناگهاني خوانده است. او در وصف وقايع آن روز گفته: «چند روز قبل اعلام کرده بودند به دليل مشکلات امنيتي نبايد فرودگاه افتتاح شود. حرف آن‌ها هم مربوط به شرکت ترکيه‌اي تاو بود. براي حل اين مشکل ما تمام مراحل قانوني را انجام داديم و حتي شرکت ترک را از فرودگاه خارج کرديم و به صورت مکتوب هم اعلام کرديم هيچ فرد ترکي در فرودگاه حضور ندارد. فرمانده سپاه فرودگاه‌ها هم تاييد کرد که عوامل شرکت ترک در فرودگاه امام نيستند، ولي علي رغم اين اعلام بازهم اقدام به بستن فرودگاه کردند.» متاسفانه برخورد‌ها ادامه پيدا کرد. وقتي هواپيما نشست، آمدند و اجازه پهلوگيري هواپيما به پلکان را نمي‌دادند. يک ساعت و نيم طول کشيد تا مسافران خارج شوند. هواپيما پهلوگرفته بود، درب هواپيما را باز نمي‌کردند، باز هم رفتم و خواهش کردم و بعد از نيم ساعت التماس اجازه خروج مسافران را صادر کردند. متاسفانه در همان پرواز وزير فرهنگ و ارشاد عمان هم حضور داشت. با ايشان برخورد بسيار بدي صورت گرفت به طوري که از دستشويي فرودگاه ايشان را بيرون کشيدند و به يک اتاق بردند. بعد از ماجرا من ده دقيقه از ايشان عذرخواهي مي‌کردم. ساعت سه بعد از ظهر همان روز هواپيماي جمهوري اسلامي از دوبي به سمت فرودگاه امام مي‌آمد. قرار بود اين هواپيما در فرودگاه بنشيند که اعلام کردند ديگر اجازه نمي‌دهيم و فرودگاه بايد تعطيل شود. خلبان پرواز فرودگاه جايگزين را اصفهان اعلام کرده بود. روز افتتاح هواپيماي اماراتي چندين دور بالاي سر فرودگاه گشت. شخصا از فرمانده سپاه فرودگاه‌ها خواهش کردم باند را باز کنند. به آن‌ها گفتم عدم فرود اين هواپيما براي کشور و آبروي بين‌المللي ما بد است. بالاخره اجازه دادند اين اولين و آخرين پرواز باشد. البته آقاي خاتمي ورود پيدا کردند و اجازه را گرفتند. هواپيما بالاي سر فرودگاه آمد و قصد نشستن داشت که يک فانتوم و يک ميگ ۲۹ بالاي سر اين هواپيما رفتند. جنگنده‌ها به هواپيماي مسافري اعلام کردند اجازه نشستن ندارد. تمامي اين مکالمات را ما در برج مراقب مي‌شنيديم. خلبان سوال کرد که چه بايد بکند که ما گفتيم برود به اصفهان. اين جنگنده‌ها براي اطمينان تا اصفهان هواپيما را اسکورت کردند. اينقدر اين ماجرا سرو صدا ايجاد کرد که تا مدت‌ها موج‌هاي منفي آن به سمت کشور مي‌آمد.» اين حادثه از زاويه ديد رييس وقت ستاد کل نيرو‌هاي مسلح ايران نيز بازگو شده است. استدلال سپاه در بستن اين فرودگاه ظاهرا اين بوده که اتباع خارجي نبايد در اداره آن نقشي داشته باشند. ولي مقامات وزارت راه که مسئوليت فرودگاه‌هاي کشور با آنهاست، اين اظهارات را بهانه مي‌دانستند. سردار فيروزآبادي رييس وقت ستاد کل نيرو‌هاي مسلح درباره اين ماجرا گفته «آقاي خرم در ماجراي افتتاح فرودگاه امام آمده بود براي اينکه تز‌هاي آقاي هاشمي رفسنجاني مبني بر اينکه غربي‌ها را راه بدهيم و آن‌ها را در امور دخالت دهيم و راه‌ها را باز کنيم، چند طرح سخت استکباري را با مسئوليت خود در وزارت راه قبول کرده بود که اجرا کند. آقاي خرم رفت و با ترک‌ها هماهنگ کرد تا کترينگ فرودگاه امام را به آن‌ها بدهد. يعني ترک‌ها بيايند اينجا براي ما لباس بشويند، آب جوش بگذارند و وسايل را جابجا کنند و از طرفي با اماراتي‌ها هماهنگ کرد تا در اين فرودگاه هواپيما بنشانند. يعني ما يک فرودگاه داريم به اسم امام خميني حالا آب جوش و چايي آن را خارجي حاضر کند و کف آن را خارجي تي بکشد. مگر در ايران آدم نيست و مردم بيکار آمادگي اين کار‌ها را ندارند؟ آقاي دکتر خرم آن روز کلي هزينه کرده بود که همه رسانه‌ها بيايند آنجا و او هم هواپيماي اماراتي را در فرودگاه امام بنشاند و آن را افتتاح کند يعني چيزي که وقت افتتاحش نيست، افتتاح کنند و پاي ترکيه و امارات را به آنجا باز کند. طبيعي بود که اين حرکت کاملا ضد امنيتي است و ما با آن مخالف بوديم و اعلام کرديم که اجازه نمي‌دهيم فرودگاه امام، پيش از تکميل و اخذ تاييد امنيتي افتتاح شود؛ لذا من به فرمانده ارتش که در آن زمان مرحوم سليمي بود، گفتم که اين هواپيماي اماراتي که مي‌خواهد در فرودگاه امام بنشيند را هدايتش کنيد تا در فرودگاه مهرآباد يا يک فرودگاه ديگر بنشيند. ايشان هم به نيروي هوايي دستور داد و آن هواپيما را هدايت کردند و به اصفهان رفت. بعد جوسازي کردند و کار را به حضرت آقا کشاندند. يعني دولت شکايتش را پيش رهبري برد. ايشان هم من را خواستند و پرسيدند چرا دستور دادي هواپيماي نظامي بلند شود؟ عرض کردم آقا اين وظيفه ذاتي ما بود و ماجرا را براي ايشان توضيح دادم. بعد از آن آقا فرمودند: بسيار خب و ديگر دور آن موضوع را خط کشيدند. موضوع فرودگاه امام، قضيه يک فرودگاه ساده يا اختلاف دو سازمان نبود، فرهنگ انقلاب در خطر بود که خنثي شد و ضرري هم به مملکت نرسيد.» ما را در کانال «آخرين خبر» دنبال کنيد