تابناک/ دور ريختن مواد غذايي از معضلات اجتماعي است که هريک از مراجع عظام تقليد احکامي در اين باره صادر کردهاند.
از معضلات اجتماعي که جوامع به آن روبرو هستند، دور ريختن مواد غذايي است. هر کدام از کشورها براي آنکه از اين مسئله پيشگيري کنند، تدابير متعددي را لحاظ کردند. چرا که دور ريز مواد سالم، در واقع هدر دادن سرمايههاي ملي هر جامعه را در پي دارد.
دين مبين اسلام نام اين نوع رفتارهاي ناهنجار را اسراف و تبذير نهاده و به شدت به مقابله با آن پرداخته است. اسراف، هرگونه تجاوز از حدّ اعتدال و گرايش به افراط يا تفريط را در برميگيرد. به طور کلي اسراف اين است که انسان بي جا و بيش از شأن خود مصرف کند. بررسي موارد کاربرد اسراف در قرآن نشان ميدهد که بين آن و ديگر مفاهيم فراگير و کليدي، در محدوده ضد ارزشها چون کفر، ظلم، فسق و... ارتباط عميق مفهومي و پيوند گسترده مصداقي برقرار است. از اين جهت ضروري است نسبت به پرهيز از آن نهايت اهتمام را به خرج دهيم که يکي از مصاديق آن، پرهيز از دور ريختن مواد غذايي است.
سؤالي که يکي از مقلدان از مراجع عظام تقليد در اين باره پرسش کرده، از اين قرار است:
با توجه به نص صريح قرآن مبني بر پرهيز از اسراف و تبذير، لطفاً حکم هر يک از موارد ذيل را بيان فرماييد:
1) دور ريختن غذاي اضافي که دست نخورده است.
2) دور ريختن باقيمانده غذاي افراد به علت رعايت موارد بهداشتي
3) دور ريختن باقيمانده غذاي افراد به نحوي که استفاده آن در موارد ديگر امکانپذير باشد (غذاي طيور و حيوانات)
4) دور ريختن کليه وسايل و مواد زايدي که استفاده مجدد آنها در مورد ديگر امکانپذير باشد؛ مانند کاغذهاي پشت سفيد و مواد پلاستيکي.
رهبر معظم انقلاب:
- اگر غير قابل استفاده باشد مانعي ندارد.
آيتالله سيستاني:
مي توانيد آن را خوراک پرندگان و غيره قرار دهيد.
آيتالله مکارم شيرازي:
ج1 تا 4: دور ريختن غذاهاي دست نخورده جايز نيست و غذاهاي دست خورده را بايد به مصرف حيوانات پرندگان و امثال آنها رساند و از کاغذهاي باطله قابل استفاده و امثال آن نيز بايد استفاده کرد و دور ريختن آن ها شرعا اشکال دارد.
آيتالله صافي گلپايگاني:
ج1- دور ريختن غذا در هر زمان اسراف است.
ج2- اگر فقط به خاطر اين است که کسي غذا را خورده و قدري از آن باقي مانده دور ريختن آن اسراف و حرام است و در روايت است که سور مؤمن موجب شفاست و متأسفانه در اين زمان آن را موجب مرض و بر خلاف بهداشت ميدانند و اگر وجه بهداشتي صحيح داشته باشد جايز و بلکه در بعضي موارد واجب است. والله العالم.
ج3- حکم دو سؤال قبلي را دارد.
ج4- حکم مسائل سابقه را دارد.
آيتالله فاضل لنکراني(ره):
ج 1- اگر قابل استفاده براي ديگران باشد جايز نيست.
ج 2و3- بهتر است براي حيوانات خانگي از آن استفاده شود.
ج 4- بهتر است به نحوي مجدداً از آنها بهرهبرداري شود و بازيافت آنها در اين موارد مطلوب است.
آيتالله نوري همداني:
جواب2،1 اگر قابل استفاده باشند جايز نيست.
جواب 3- جايز نيست
جواب4- جايز نيست
آيتالله موسوي اردبيلي:
به طور کلي چنانچه کاري با توجه به خصوصيات مورد، در عرف محل اسراف محسوب شود، جايز نيست.
بازار