خبرهای نگران کننده درباره سن شروع روابط جنسی در ایران

همشهري آنلاين/ رئيس مرکز تحقيقات ايدز ايران مي‌گويد: سن شروع تماس‌هاي جنسي در ايران به ۱۳/۵ تا ۱۴ سالگي رسيده و افرادي با علائم اچ‌آي‌وي به ما مراجعه مي‌کنند که فقط ۱۵ تا ۱۶ سال سن دارند. ويروس اچ‌آي‌وي که درنهايت منجر به بيماري ايدز مي‌شود، همواره به عنوان يک بيماري وحشتناک در اذهان همگان شناخته شده و اطلاق آن به يک فرد باعث طرد شدن وي از جامعه و نگاه نامناسب افراد ديگر به اين فرد مي‌شود. هرسال در دنيا افراد زيادي به دلايل مختلف از جمله ابتلا به دليل استفاده از سرنگ‌هاي مشترک تزريقي در اعتياد، روابط نامشروع جنسي و انتقال از طريق مادر به جنين به اين بيماري مبتلا مي‌شوند. براي آگاهي از اين بيماري و آخرين وضعيت آن در جهان و ايران و نيز روش‌هاي درماني و ... اين ويروس، پاي صحبت دکتر مينو محرز، متخصص بيماري‌هاي عفوني و رئيس مرکز تحقيقات ايدز کشور نشستيم. محرز در اين گفت‌وگوي مفصل به نکات مختلفي درباره ايدز پرداخت. وي ابتلاي ۳۰ ميليون نفر در جهان و ۶۰ هزار نفر در ايران به بيماري ايدز، انتقال از راه تماس جنسي، سرنگ مشترک تزريقي در معتادان و انتقال از مادر باردار به جنين را از جمله راه‌هاي اصلي انتقال اين بيماري دانست. ضمن اينکه مهمترين موضوع در باره اين بيماري را آگاهي اندک مردم دانست و تأکيد کرد در ايران به‌روزترين داروها و روش‌هاي درماني بيماري ايدز وجود دارد و همه خدمات لازم به اين بيماران به صورت رايگان ارائه مي‌شود. متن کامل اين گفت‌وگو از نظرتان مي‌گذرد. ايدز چيست؟ ايدز و اچ‌آي‌وي کمي با هم فرق دارند. ايدز مرحله آخر عفونت اچ‌آي‌وي است و به کل عفونت مي‌گوييم. اميدواريم افراد مبتلا به اين ويروس زودتر تشخيص داده شوند. چراکه سال‌ها بدون علامت خواهند بود و فقط آزمايش، آن را نشان مي‌دهد و بعد از اينکه کمک سيستم ايمني ورشکسته مي‌شود، به مرحله ايدز مي‌رود و در اين زمان، يک سري تظاهرات خاص خود را از نظر باليني نشان مي‌دهد. عفونت اچ‌آي‌وي و ايدز يک عفونت ويروسي و مزمن است که در حال حاضر با داروها قابل کنترل است؛ مانند ديابت که فرد بايد مرتب دارو را مصرف کند و عمر طبيعي دارد. اين موضوع نسبت به چند سال پيش خيلي فرق کرده است. تا چند سال پيش براي اين بيماري دارويي وجود نداشت و بيماران مبتلا از بين مي‌رفتند. داروهاي مختلفي آمد و اثري نداشت. ۲۰ سال پيش ۳ دارو آمد که بيماري را کنترل مي‌کند و ويروس را در خون از بين مي‌برد اما درمانش قطعي نيست و اگر بيمار دارو را قطع کند، بيماري برمي‌گردد. بيماري ايدز از کجا شروع شد و علت بروز آن چيست؟ حدود ۷۰ سال پيش يعني سال ۱۹۴۰ در غرب آفريقا مردم با شامپانزه خيلي رابطه نزديکي داشتند و اين ويروس از اين حيوان به انسان سرايت مي‌کند. آن هم به صورت ويروس که فعلا وجود دارد و به نام اچ‌آي‌وي در مي‌آيد. ماجرا اين بوده که در آن زمان هواپيما و وسايلي که تجار بتوانند سريع اجناس خود را انتقال دهند، نبود و در نتيجه ماه‌ها طول مي‌کشيد تا تاجري اجناس خود را به اروپا و آمريکا برساند و چند ماه در راه بود. اين افراد هرجا که اتراق مي‌کردند، اين ويروس را از طريق تماس جنسي يا استفاده از سرنگ مشترک در اعتياد تزريقي يا مادر آلوده به جنين که سه راه اصلي انتقال بيماري ايدز است، انتقال مي‌دادند و فرد در مسير هم مي‌توانست اين بيماري را انتقال دهد و کم‌کم از آفريقا شروع شد و تمام دنيا را در برگرفت. در سال ۱۹۸۱ در دو ايالت سانفرانسيسکو و نيويورک آمريکا متوجه شدند يک بيماري هست که جوانان به آن مبتلا مي‌شوند. اين افراد بدون زمينه نقص ايمني مادرزادي، بدون شيمي‌درماني و بيماري زمينه‌اي و با عفونت‌هاي خيلي شديد مراجعه مي‌کنند که نام آن را «ايدز» گذاشتند؛ يعني سندرومي که بر اثر نقص ايمني اکتسابي به وجود مي‌آيد. بعد از مدتي در سال ۱۹۸۳ ويروس عامل بيماري را دانشمندان فرانسه و آمريکا به طور همزمان پيدا کردند. در سال ۱۹۹۵ اجلاسي برگزار شد و گفتند اسم واحدي براي آن بگذاريم و بالاخره اسم آن را «HIV» گذاشتند؛ يعني ويروسي که مخصوص انسان بوده و اصلا در حيوانات حالت انتقال پيدا نمي‌کند و ويروس نقص ايمني انسان است. آماري از تعداد مبتلايان به ايدز در دنيا وجود دارد؟ در کل دنيا حدود ۳۰ ميليون نفر مبتلا به ايدز داريم. آيا بيماري ايدز مسري است؟ اين بيماري قبلا که کنترل نمي‌شد، راه سرايت آن خون و فرآورده‌هاي خوني، استفاده از سرنگ مشترک تزريقي، تماس جنسي محافظت‌نشده با فرد آلوده و بعد هم مادر آلوده بود. به شرطي که نوزاد تحت درمان قرار نگيرد. بعداً خون و فرآورده خوني خيلي زود در تمام دنيا کنترل شد و الان سه راه اصلي انتقال بيماري وجود دارد. يک راه شايع در دنيا تماس جنسي با فرد آلوده است. راه دوم از مادر آلوده به نوزادش به شرطي که تشخيص داده نشود. چراکه اگر قبل از زايمان تشخيص داده شود و مادر تحت درمان قرار گيرد، به نوزادش انتقال نمي‌يابد. البته مادر نبايد به نوزاد شير بدهد. راه سوم هم استفاده از سرنگ مشترک در اعتياد تزريقي است. خون و فرآورده خوني يا دندانپزشکي و آرايشگري راه‌هاي اصلي انتقال نيست؛ يعني انتقال از اين راه‌ها خيلي نادر است. اگر در آرايشگاه از تيغي استفاده کنند و خون فرد به شرطي که همراه لخته خون وارد بدن ديگر شود، اين ويروس انتقال پيدا مي‌کند. اگر فردي انگشتش بريده باشد و خون آن روي دست ديگري بريزد، امکان انتقال ويروس ايدز وجود دارد؟ انتقال از اين طريق خيلي نادر است؛ يعني خون فرد آلوده بايد به يک طريقي وارد بدن فرد بشود و بدون ايجاد خراش امکان انتقال نيست. چراکه ويروس از پوست سالم عبور نمي‌کند. آيا ويروس ايدز از طريق بوسيدن انتقال پيدا مي‌کند؟ بوسيدن و در آغوش گرفتن، حمام مشترک، استخر، عطسه، سرفه و اشک چشم و بزاق دهان باعث انتقال ويروس نمي‌شود. مگر اينکه بزاق دهان هم با خون آلوده همراه باشد. مايع مني و ترشح واژن در خانم‌ها و خون آلوده از ديگر راه‌هاي ديگر انتقال است. ويروس خيلي زود در محيط بيرون بر اثر خشکي از بين مي‌رود. البته در لخته خون ممکن است تا يک هفته باقي بماند. ضمن اينکه بر اثر گرما نيز خيلي زود از بين مي‌رود. چراکه ويروس احتياج به سلول دارد تا زنده بماند و وقتي سلولي در کار نباشد، ويروس هم در محيط از بين مي‌رود. بنابراين در تماس‌هاي عادي زندگي و در محيط کار به هيچ وجه به کسي انتقال پيدا نمي‌کند و فقط آن فرد آلوده بايد تماس جنسي بدون محافظ داشته باشد تا بتواند انتقال بدهد يا خون فرد آلوده وارد بدن فرد ديگري شود که از طريق سرنگ مشترک اعتياد انتقال پيدا مي‌کند. اينکه چند وقت پيش اعلام شد با خون‌گرفتن، ايدز منتقل شد، درست نيست. چون خون بايد وارد بدن فرد بشود تا اين ويروس انتقال پيدا کند. هنوز اين بيماري واکسني ندارد اما درمان مؤثر دارد و ديگر يک بيماري کشنده‌ نيست. هرچه زودتر بيمار تحت درمان قرار گيرد و به مرحله پيشرفته ايدز نرسد، نتيجه درمان خيلي بهتر بوده و فرد زندگي نرمالي خواهد داشت. وقتي ويروس در بدن فرد صفر شود، ديگر انتقال پيدا نمي‌کند. اين بيماري چه نشانه‌هايي دارد و ماندگاري ويروسش چقدر است؟ ويروس مراحل مختلفي دارد. مرحله اول که ويروس وارد بدن مي‌شود، حدود دو هفته تا گاهي سه ماه هم ممکن است طول بکشد تا درنهايت فرد يک سري علائم حاد پيدا ‌کند که البته ممکن است اين علائم هم نباشد. البته در ۷۰ درصد موارد ممکن است اين علائم باشد و ۳۰ درصد ممکن است علائمي در کار نباشد. اين علائم هم مانند بيماري‌هاي ويروسي ديگر است و به قول معروف از زير دست در مي‌رود و کسي توجه نمي‌کند و فرد فکر مي‌کند سرماخورده يا آنفلوآنزا گرفته است. چراکه علائم آن شبيه خيلي ويروس‌هاي ديگر است و اين مرحله هم خود به خود خوب مي‌شود. در اين مرحله به دليل اينکه بار ويروس در خون خيلي بالاست و نقص ايمني وجود دارد؛ مثل مرحله ايدز بسيار آلوده‌کننده است؛ بنابراين افراد در اين مرحله اگر اطلاع لازم نداشته باشند که «اچ‌آي‌وي» دارند، مي‌توانند آن را به فرد ديگري انتقال دهند. بعد از اين مرحله که خود به خود بهبودي پيدا مي‌کند، ايمني بالا مي‌رود. تعداد سلول‌هايي که «ليدر» نام دارند، بالا مي‌آيد و تعداد ويروس در خون کمتر مي‌شود. فرد بدون علامت مي‌تواند تا ۱۰ سال زنده باشد؛ يعني ۱۰ سال هيچ علامتي ندارد اما در همين حالت مي‌تواند فرد ديگري را آلوده کند؛ مانند افرادي که رفتار پرخطر دارند؛ شامل اعتياد تزريقي و استفاده از سرنگ مشترک، رعايت نکردن اصول ايمني در تماس‌هاي جنسي، تماس جنسي نامطمئن و عدم استفاده از کاندوم. چون از چهره فرد معلوم نمي‌شود که دچار بيماري ايدز است، بنابراين ما هميشه توصيه مي‌کنيم که تماس‌هاي جنسي افراد مطمئن و ايمن باشد. درضمن هرچه تعداد شريک جنسي بيشتر باشد، امکان ابتلا به ايدز هم بيشتر است. اينکه مي‌گوييد اين ويروس از طريق رابطه جنسي انتقال پيدا مي‌کند، چه تفاوتي بين انتقال آن از طريق ازدواج يا ازطريق رابطه خارج از ازدواج وجود دارد؟ ما مي‌گوييم رابطه جنسي مطمئن و نامطمئن؛ يعني استفاده از کاندوم در تماس جنسي، تماس جنسي مطمئن است و عدم استفاده از کاندوم، تماس جنسي نامطمئن. چون پيشگيري از انتقال از راه تماس جنسي، يعني تماس جنسي نداشته باشيم. اگر فرد قبل از ازدواج تماس جنسي داشته باشد، در صورت ازدواج هم مي‌تواند باعث انتقال ويروس شود. چراکه فرد قبلا تماس‌هاي نامطمئن داشته و نمي‌داند که مبتلا شده است. درنتيجه اين فرد وقتي ازدواج مي‌کند اگر مبتلا باشد، همسرش را هم آلوده مي‌کند و بعد اگر تشخيص داده نشود، فرزندش را هم آلوده مي‌کند. بنابراين توصيه ما اين است که افراد قبل از ازدواج کند حتما تست بدهند. آيا کسي که تست ايدز آن مثبت است، حق ازدواج دارد؟ بله. چون درمان مؤثري براي اين بيماري وجود دارد اما فرد مبتلا بايد به همسر آينده خود بگويد که من مبتلا به «اچ‌آي‌وي مثبت» هستم. بيماران زيادي داريم که مي‌دانند اچ‌آي‌وي دارند و با هم ازدواج مي‌کنند. آيا اين پايش و آزمايش قبل از ازدواج در وزارت بهداشت انجام مي‌شود؟ نه. اين کار هيچ فايده‌اي ندارد و در دنيا هم ابتدا اين کار را کردند اما فهميدند فايده‌اي ندارد. فقط توصيه اين است که فردي که مي‌خواهد ازدواج کند، مشاوره انجام دهد و اگر رفتار پرخطر داشته، تست بدهد. اگر تست آن منفي بود، به راحتي مي‌تواند ازدواج کند. ما بايد سيستم مشاوره‌اي را براي افراد بيشتر کنيم؛ يعني مردم آگاه شوند تا تست بدهند. البته مردم به خاطر انگ اجتماعي اين بيماري مي‌ترسند. اين انگ اجتماعي هم فقط به علت ناآگاهي است. الان اگر مردم از ابتلاي فردي به اچ‌آي‌وي آگاه شوند، از او دوري مي‌کنند يا فرد بلافاصله از کار اخراج مي‌شود. درحالي‌که هيچ مؤسسه‌اي حق ندارد فرد را به خاطر داشتن اچ‌آي‌وي از کار اخراج کند. علت تابويي که از بيماري ايدز در جامعه به وجود آمده، چيست؟ علتش فقط ناآگاهي نسبت به اين بيماري است. اکنون اين بيماري ويروسي قابل کنترل و درمان است و در اين خصوص کاملا درمان، مراقبت و آزمايشگاه لازم را داريم و وزارت بهداشت بيش از ۲۰۰ مرکز مشاوره بيماري‌هاي رفتاري در کشور دارد که تمام خدمات در آنها ارائه مي‌شود. ضمن اينکه تست و دارو به اين افراد به صورت رايگان داده مي‌شود. بايد گفت آگاهي مستمر و شفاف مردم از طريق رسانه‌ها مي‌تواند اين انگ اجتماعي را از بين برود. در مطالعه‌اي که ما در سال‌هاي پيش انجام داديم، ۸۰ درصد مردم کلمه ايدز را اولين بار از طريق تلويزيون شنيده بودند،‌ اما تلويزيون در تمام مدت بيش از ۳۰ سال که از اپيدمي آن مي‌گذرد سکوت کرده است و تنها نزديک روز جهاني ايدز چند مصاحبه انجام مي‌شود و هر ۱۳ سال يک بار هم يک سريال در اين خصوص توليد مي‌کنند. در کشورهاي ديگر به مردم آگاهي شفاف و مستمر مي‌دهند و همين آگاهي مردم را بالا برده و انگ اجتماعي آن هم از بين رفته و مردم از بيمار اچ‌آي‌وي وحشت نمي‌کنند. درباره ميزان شيوع ايدز در ايران توضيح دهيد. در همه جاي دنيا دو آمار در خصوص ايدز دارند. يکي آمار رسمي است و يکي آمار تخميني. چراکه همه افراد براي دادن تست مراجعه نمي‌کنند. در کشورهاي اروپايي و آمريکايي آمار واقعي و تخميني به هم نزديک است. در کشورهاي آفريقايي خيلي فاصله دارد. در ايران هم تخمين ما اين است که حدود ۶۰ هزار نفر مبتلا به ايدز داشته باشيم. در حالي که ما فقط ۴۰ هزار نفر را کشف کرده‌ايم؛ يعني ما تنها يک‌سوم آنها را کشف کرده‌ايم. بقيه افراد خودشان نمي‌دانند به اين ويروس مبتلا هستند و ما نمي‌توانيم دنبال آنها برويم. بلکه خود آنها بايد به ما مراجعه کنند، اما اين افراد به خاطر انگ اجتماعي و نيز ناآگاهي مراجعه نمي‌کنند. آموزش و پرورش هم اين مسائل را به دانش‌آموزان آموزش نمي‌دهد و در نتيجه متأسفانه اکنون سن ابتلا به ايدز در کشور ما پايين آمده است. چند سال است که در ايران با بيماري ايدز مبارزه مي‌کنيم؟ بنده اولين پزشکي بودم که در کشور روي ويروس اچ‌آي‌وي شروع به کار کردم و اين موضوع به سال ۱۳۶۳ برمي‌گردد. در سال ۱۳۶۵ بعد از اينکه سازمان بهداشت جهاني تست‌ها را داد تا آنها را انجام دهيم، ما ۷۰ هزار دهنده خون را امتحان کرديم اما هيچ کدام تست‌شان مثبت نبود. بيماران هموفيلي را هم امتحان کرديم که ۴ تا ۶ درصد تست مثبت داشتيم؛ يعني فقط دريافت کنندگان فرآورده‌هاي خوني ما مثبت بودند. بعد اينکه کنترل و ويروس‌زدايي شد، ديگر ابتلاي بيشتري وجود نداشت و همان تعداد که مبتلا بودند، باقي مانده بودند اما چون در آن زمان دارو نبود، تعدادي جان خود را از دست دادند. بعداً اين روند خيلي آهسته به سمت تماس جنسي رفت و يک دفعه بين معتادان تزريقي در زندان اپيدمي شد. چراکه آنها از سرنگ مشترک استفاده مي‌کردند و يک دفعه آمار بالا رفت. در آن زمان بيش از ۹۷ درصد بيماران ما مردها بودند و ۳ درصد زنان. اين آمار مربوط به ۱۷ سال پيش است. الان در زندان‌ها اين آمار ۱.۲ دهم درصد شده است. ما با اجراي برنامه کاهش آسيب که ايران در اجراي آن در دنيا رتبه نخست را کسب کرد، به اين موفقيت دست پيدا کرديم. مقامات کشورهاي ديگر که به ايران مي‌آمدند، باور نمي‌کردند که در زندان‌ها به فردي که به خاطر اعتياد زنداني است، متادون و سرنگ داده مي‌شود. يعني برنامه کاهش آسيب ايران زبانزد شده بود. بعد از اينکه اين موضوع کنترل شد، اين روند به سمت انتقال از طريق تماس جنسي حرکت کرد و باعث شد به تدريج آمار از طريق تماس جنسي بالا برود. زماني اين آمار با اين روش ۳ درصد بود و اکنون ۳۵ درصد است. ۳۵ درصد از مبتلايان فعلي به ايدز خانم هستند و ۶۵ درصد مردان. در همه جاي دنيا ميزان ابتلا به ويروس اچ‌آي‌وي در زنان و مردان مساوي است. چراکه راه ابتلاي عمده آنها از طريق تماس جنسي است اما در ايران به دليل اينکه مدتي انتقال از راه تزريق بود و بيشتر معتادان هم مرد بودند، هنوز تعداد مردان مبتلا بيشتر از خانم‌ها است. البته تعداد مبتلايان به اين ويروس در بين زنان به سرعت در حال افزايش است. به طوري که ظرف دو سه سال چندبرابر شد. در حال حاضرانتقال ويروس اچ‌آي‌وي در ايران بيشتر از طريق رابطه جنسي صورت مي‌گيرد و انتقال از طريق اعتياد تزريقي و سرنگ مشترک کم شده است. بچه‌دار شدن فرد مبتلا به ويروس اچ‌آي‌وي هم مشکلي ايجاد نمي‌کند؟ نه ايرادي ندارد. اکنون بسياري از اين بيماران بچه دار شده‌اند. ما امکانات بچه‌دار شدن حتي براي کساني که داراي تست مثبت و منفي هم هستند و با هم ازدواج مي‌کنند را تأمين مي‌کنيم. چون وقتي فرد عمر طبيعي دارد، حق زندگي طبيعي و ازدواج و بچه‌دار شدن هم دارد. با آموزش و مشاوره‌اي که به اين افراد مي‌دهيم، هيچ مشکلي با اين بيماران نداريم و صدها بيمار داريم که اين بيماران به صورت مثبت و منفي يا برعکس، با هم ازدواج کردند يا بعدا متوجه ابتلا شده‌اند اما با هم زندگي مي‌کنند. آيا ژنتيک نقشي در ابتلا به بيماري ايدز دارد؟ خير. اين بيماري فقط اکتسابي است. وضعيت درمان و تأمين دارو براي اين بيماران در کشور چگونه است؟ تمام روند درمان و تأمين دارو توسط وزارت بهداشت به صورت کاملاً رايگان ارائه مي‌شود. ما دارو، آزمايش، مراقبت و کلينيک‌هايي در اين خصوص داريم؛ يعني زير ساخت‌هاي لازم در اين خصوص جود دارد و مراقبت لازم و درمان فوق العاده خوب است. فقط بايد افرادي که فکر مي‌کنند مبتلا هستند، بايد به ما مراجعه کنند. تمام پزشکاني که الان از سراسر ايران در اين مراکز فعاليت مي‌کنند، دوره درمان را به طور کامل ديده‌اند و هر دو سال يک بار نيز دستورالعمل درمان تصويب و ابلاغ مي‌شود و اين پزشکان طبق آن عمل مي‌کنند. آيا ايدز درمان قطعي دارد؟ در دنيا در حال کار کردن بر روي درمان قطعي بيماري ايدز هستند. چند وقت پيش يک پروفسور آمريکايي که سومين کانديد جايزه نوبل بود، به ايران و مرکز ما آمد و در مرکز ما کنفرانس داد. وي بر روي دارويي کار مي‌کند که نتايج اوليه آن فوق العاده عالي بوده، اما مدتي طول مي‌کشد. دنيا در حال کار بر روي دارو و درمان قطعي اين بيماري است تا وقتي بيماران دارو مصرف کردند، ويروس کلاً از بين برود. با داروهاي فعلي ويروس در خون از بين مي رود و ديگر مسري نيست و هم خود بيمار سالم مي‌ماند و هم به ديگري انتقال نمي‌دهد. اکنون اين خيلي مهم است اما به محض قطع مصرف دارو دوباره بيماري بر مي‌گردد؛ يعني ما بيماري را مانند ديابت کنترل مي‌کنيم. عمر افرادي که به بيماري ايدز مبتلا مي‌شوند، چقدر است؟ ما از زماني که بيماري فرد تشخيص داده مي‌شود تا ۷۰ سال را به او تضمين مي‌دهيم. البته اگر اتفاق ديگري براي آنها نيفتد، آنها از بيماري ايدز از بين نمي‌روند. براي اينکه اگر پايبندي به درمان خوب باشد و بيمار هم دارو را خوب مصرف کند، زندگي نرمالي خواهد داشت. مگر اينکه فرد دچار بيماري‌ها و حوادث ديگري شود. در کل کشور چند مرکز ايدز داريم؟ در کل کشور ۲۰۰ مرکز با عنوان مرکز مشاوره بيماري‌هاي رفتاري داريم که زير نظر دانشگاه‌هاي علوم پزشکي فعاليت مي‌کنند. درباره داستان ابتلاي اهالي روستاي چنارمحمودي لردگان به ايدز هم توضيح مي‌دهيد؟ ببينيد در روستاها چند مشکل داريم. به دليل خشکسالي، کار و توليد و کشاورزي کمرنگ شده و باعث شده که کارگران براي پيدا کردن کار به شهرها مراجعه کنند. به علت خشکسالي تعداد کارگران مهاجر زياد شده است. کارگر مهاجر هم مشکلي براي بيماري‌هاي منقله از راه تماس جنسي و اچ‌آي‌وي است. چون فرد ممکن است ماه‌ها از خانواده دور باشد و اين خطرناک است. مقداري هم اعتياد تزريقي و نيز ناآگاهي باعث شده اين موضوع شده بود. ببينيد خون بايد وارد بدن شود تا فرد ايدز بگيرد. به بهورزي که در آن روستا فعاليت مي کرد، تهمت زده شد. درحالي‌که بهورز آن منطقه بر خلاف بسياري از بهورزان ديگر که مدرک فوق ديپلم دارند، ليسانس روانشناسي داشت و ساکن همان روستا بود. در آن زمان به خاطر ديابت تست خون مي‌گرفتند و اين بهورز تست گرفت و ديده برخي از اهالي دچار بيماري ايدز هستند. در اين ميان اعصاب مردم اين روستا را به هم زدند. چون به آنها انگ زده شد. البته وزارت بهداشت با فرستادن فوري پزشکان خود به اين روستا بسيار خوب اقدام کرد. بنابراين دقيقا دليل اينکه در اين منطقه برخي افراد مبتلا به ايدز بودند، چه بود؟ وقتي وزارت بهداشت تست بيشتري انجام داد، بيشتر متوجه اين موضوع شد. در اين منطقه دليل عمده ابتلا به ايدز، بيشتر از راه تماس جنسي بوده است. الان نگراني شما به عنوان رئيس مرکز تحقيقات ايدز کشور و به عنوان متخصص بيماري‌هاي عفوني چيست؟ ما الان در مرحله تمرکز بر روي افراد پرخطر هستيم اما وقتي بخواهد اين ويروس پخش شود، يعني در کل جمعيت بيشتر از يک درصد باشد، ديگر کنترل آن خيلي سخت است. الان در کل جمعيت ما ميزان شيوع اچ‌آي‌وي کمتر از يک درصد است اما ميزان رفتارهاي پرخطر در جامعه ما اکنون بيشتر از ۵ درصد است. افزايش بيماران اچ‌آي‌وي از طريق تماس جنسي نگران‌کننده است. ما افرادي در سنين ۱۵ و ۱۶ ساله داريم که دچار اچ‌آي‌وي شده‌اند و به ما مراجعه مي‌کنند. در مطالعاتي که انجام شده، شروع تماس جنسي در ايران به حدود ۱۳.۵ تا ۱۴ سالگي رسيده است. ما را در کانال «آخرين خبر» دنبال کنيد