ديجي کالا/ مدتي است که دو شرکت آمازون و گوگل در مورد ارسال کالا با پهپاد صحبت ميکنند. اما آنها چطور ميخواهند ترافيک پهپادها را در آسمان کنترل کنند؟ اين سوالي است که در دو سال اخير ذهن منتقدان اين قبيل پروژهها را به خود مشغول کرده. چند روز پيش و در جريان رويداد CES 2016، آمازون، گوگل و نمايندگاني از ناسا و اينتل بهتفصيل دربارهي اين مشکل صحبت کردند. در ادامه با جزييات بيشتري به اين موضوع ميپردازيم.
آمازون در سال ۲۰۱۳ از يک ايدهي جاهطلبانه پرده برداشت و بحث در مورد استفاده از پهپاد براي ارسال کالا را مطرح کرد. گوگل هم در سال ۲۰۱۴ اطلاعاتي را در مورد «پروژهي وينگ» (Wing Project) منتشر کرد.
گرچه در شرايط فعلي اين موضوع کمي تخيلي به نظر ميرسد، اما ظاهرا ارسال کالا با اين پرندههاي کوچک غيرنظامي در آينده به عملياتي عادي تبديل خواهد شد. پهپادها در چند سال آينده به بخشي جداييناپذير از تجارت الکترونيکي و صنعت حملونقل هوايي تبديل خواهند شد. پيش از عملي شدن استفاده از پرندهها، يک سري مسايل بايد حل بشوند.
آمازون و گوگل در بسياري از موارد با هم اتفاق نظر دارند؛ اما به نظر ميآيد که تفاوتهاي بارزي بين رويکرد اين دو شرکت در قبال پرواز پهپادها وجود داشته باشد. اول با رويکرد متمرکز گوگل شروع ميکنيم.
گوگل
گوگل يا بهتر است بگوييم آلفابت با پروژهي موسوم به Project Wing ميخواهد ارسال کالا با پهپاد را امکانپذير کند.
پيشنهاد گوگل اين است: بايد يک سيستم متمرکز وجود داشته باشد. در اين سيستم، پيش از اينکه يک پهپاد به هوا بپرد، بايد محل کنوني پهپاد و مقصدش مشخص باشد. سيستم متمرکز بايد دستور پرواز را صادر کند. اين سيستم بر اساس ترافيک موجود، ممکن است لازم باشد که در برنامههاي پرواز تغييراتي ايجاد کند. پهپاد با سيستم متمرکز در ارتباط است و در صورت لزوم آپديتهاي لازم را دريافت ميکند.
در مدل پيشنهادي گوگل، برنامهي پرواز بايد از قبل مشخص باشد. با اينحال پهپادها ميتوانند براي برخي کارها مثل تصويربرداري از منطقه، تقاضاي فضاي بيشتري بکنند و مجري قانون هم بر اساس قوانين موجود درخواست آنها را بررسي کند. در طول مسير اگر اتفاق غيرمنتظرهاي رخ داد، پهپاد ميتواند مشکل را با همکاري سيستم کنترل مرکزي حل ميکند.
در واقع گوگل ميخواهد يک نسخهي خودکار از سيستم مراقبت پرواز فعلي (ATC) را طراحي کند. «ديو واس» (Dave Vos) مدير بخش «پروژهي وينگ» (Project Wing) به يکي از محدوديتهاي سيستمهاي مراقبت پرواز فعلي اشاره ميکند. او ميگويد: «[در سيستم مراقبت پرواز فعلي] نيروي انساني در فرايند کار دخالت دارد. اگر سيستم کاملا خودکار کار کند، سرعت فرايند کنترل پرواز زياد ميشود.»
مدل پيشنهادي گوگل يک ويژگي ديگر هم دارد: پهپاد و سيستم متمرکز نيازي ندارند که پيوسته با هم در ارتباط باشند. پهپاد بايد قادر باشد که بدون ارتباط با سرورها و ادارهي هوانوردي فدرال آمريکا (FAA) از عهدهي کار خود بربيايد.
پرايم اير
آمازون روي سرويسي با نام Prime Air کار ميکند. پهپادها در اين سرويس نقش اصلي را بازي ميکنند.
بهسراغ مدل پيشنهادي آمازون ميرويم. در مدل آمازون، تاکيد کمتري بر روي سيستم مديريت و هماهنگي مرکزي وجود دارد. در اين مدل، حسگرهاي پيشرفته و فناوريهاي مربوط به پيشگيري از برخورد با موانع، نقشي کليدي را بازي ميکنند.
«پال مايسنر» (Paul Misener) از مديران ارشد آمازون با نظرات ديو واس، مدير پروژهي وينگ گوگل، تا حدي موافق است؛ اما او اعتقاد دارد که پيادهسازي يک سيستم هماهنگ براي هدايت و کنترل پروازها کافي نيست. او ميگويد بايد تدبيري براي مواجهه با پرندگان، بادکنکها، بادبادکها و ساير اشياي پرنده انديشيده شود؛ بهخصوص در ارتفاعات پايين که سيستم مراقبت پرواز (ATC) نقش مهمي نميتواند بازي کند و کنترل زيادي ندارد.
آمازون به دنبال ساخت پهپادهايي مجهز به حسگرهاي مختلف است که خودشان تا حد زيادي از پس موانع پيش رو بربيايند. اين مدل همچنين بخشي از يک سيستم هماهنگ خواهد بود. اما ديگر از آن سيستم متمرکز و کنترلکنندهاي که گوگل در پي آن است خبري نيست. هدف آمازون اين است که کاري کند پهپادها بهکمک حسگرهاي تعبيهشده، خودشان بهطور مستقل از برخورد با هم جلوگيري کنند.
آمازون و گوگل با وجود اين اختلاف رويکرد، در يک موضوع بهشدت با هم توافق دارند: نبايد قوانين مرتبط با چنين پروژههايي را از ابتدا وضع کرد. اينکار جلوي شکوفايي صنعت پهپادهاي تجاري را ميگيرد. اين دو شرکت اعتقاد دارند بر اساس قواعد موجود، بايد چارچوبي وضع شود که همه در مورد آن همراي باشند. سپس در قالب اين چارچوب، فناوريهاي مورد نياز تکميل شوند.
لازم به ذکر است که گوگل، آمازون و تقريبا تمامي شرکتهاي فعال در زمينهي پهپادهاي تجاري، با ناسا (NASA) و ادارهي هوانوردي فدرال آمريکا (FAA) همکاري مستمر دارند. اين همکاري بخشي از پروژهي موسوم به UTM است. اين پروژه بر روي مديريت ترافيک پهپادها متمرکز است. در راستاي اين طرح، ناسا به کمک همکاراناش ميخواهد فاصلهي ۶۱ متري تا ۱۵۲ متري (۲۰۰ تا ۵۰۰ پا) از سطح زمين را به پهپادهاي تجاري اختصاص بدهد. آنها سعي خواهند کرد که راهکاري مناسب براي مديريت پهپادها در اين ارتفاع پيدا کنند. اين پروژهي مشترک، بلندمدت است و احتمالا نتايج و دستاوردهاي آن تا سال ۲۰۱۹ عملي نخواهد شد. اما آمازون و گوگل تا آن موقع صبر خواهند کرد؟ اينطور بهنظر نميرسد. حتما در روزها و ماههاي آينده خبرهاي زيادي در مورد تلاشهاي اين دو شرکت براي به پرواز درآوردن پهپادها خواهيم شنيد. آنها ميخواهند در ارسال کالا انقلاب ايجاد کنند و براي رسيدن به اين هدف، رقابتي سخت در راه است.
در انتها پيشنهاد ميکنيم ويديوي زير را تماشا کنيد. در اين ويديو «جرمي کلارکسون»، مجري سابق برنامهي Top Gear، از سرويس پرايم اير آمازون ميگويد.