آخرین نغمه؛ وداع لرستان با نوای خنیاگر کمانچه ایران

ایرنا/ صبح سهشنبه، خیابانهای الشتر حال و هوایی متفاوت داشت، مردمی که سالها نوای کمانچه درویشرضا منظمی را شنیده بودند این بار در سکوت و اندوه گرد هم آمدند تا با یکی از چهرههای ماندگار موسیقی مقامی و سنتی لرستان و ایران وداع کنند.
از نخستین ساعات صبح، جمعی از هنرمندان، شاگردان، دوستداران موسیقی و مردم شهرستان سلسله مقابل منزل زندهیاد درویشرضا منظمی حضور یافتند، چهرهها غمگین بود و نگاهها به تابوتی دوخته شده بود که قرار بود آخرین سفر زمینی صاحب سالها هنر و تجربه را آغاز کند.
صدای زمزمه صلوات و اشکهای بیاختیار برخی از حاضران، فضای مراسم را آکنده از تاثر کرده بود، بسیاری از شرکتکنندگان از سالهایی سخن میگفتند که منظمی با کمانچه خود در محافل فرهنگی و آیینهای بومی لرستان حضور داشت و بخشی از حافظه موسیقایی مردم منطقه را شکل داده بود.
کاروان تشییع آرام آرام به سمت گلزار شهدای الشتر حرکت کرد، در طول مسیر مردم با شاخههای گل و چهرههایی اندوهگین پیکر این هنرمند پیشکسوت را بدرقه کردند، برخی از شاگردانش در سکوت اشک میریختند و برخی دیگر از خاطرات کلاسها و توصیههای استاد برای یکدیگر میگفتند.
یکی از شاگردان قدیمی این هنرمند در گفتوگو با خبرنگار ایرنا اظهار کرد: استاد منظمی فقط یک نوازنده نبود، او به ما عشق به موسیقی اصیل را آموخت، هر بار که کمانچه در دست میگرفت، انگار بخشی از تاریخ و فرهنگ این سرزمین را روایت میکرد و امروز احساس میکنیم تکیهگاه بزرگی را از دست دادهایم.
یکی از شهروندان الشتری حاضر در مراسم نیز گفت: بسیاری از مردم این منطقه با نام و هنر استاد منظمی خاطره دارند، او شخصیتی مردمی و فروتن داشت و هرجا نام لرستان و موسیقی بومی مطرح میشد، با افتخار از او یاد میکردیم، امروز شهر ما یکی از سرمایههای فرهنگی خود را بدرقه میکند.
همچنین یکی از هنرمندان موسیقی محلی لرستان با اشاره به جایگاه این نوازنده پیشکسوت بیان کرد: درویشرضا منظمی از نسل هنرمندانی بود که هنر را با عشق حفظ کردند، امروز پیکر او در خاک آرام گرفت اما آثار و آموزههایش در میان شاگردان و دوستداران موسیقی زنده خواهد ماند.
با ورود پیکر این هنرمند به گلزار شهدای الشتر، مراسم تدفین در فضایی سرشار از اندوه برگزار شد، حاضران در آخرین لحظات وداع، با قرائت فاتحه و نثار گل یاد او را گرامی داشتند.
زندهیاد درویشرضا منظمی در سالهای پایانی عمر نیز همچنان مورد توجه اهالی فرهنگ و هنر قرار داشت و در این راستا اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی لرستان سال گذشته در آیینی ویژه از این نوازنده و مدرس پیشکسوت کمانچه تجلیل کرد و از دههها تلاش او در حفظ و ترویج موسیقی اصیل و بومی استان قدردانی به عمل آورد.
بسیاری از حاضران در مراسم تشییع نیز با اشاره به آن بزرگداشت، از این اقدام به عنوان ادای دین جامعه فرهنگی و هنری به یکی از چهرههای اثرگذار موسیقی لرستان یاد کردند.
درویشرضا منظمی که یکشنبه در ۸۷ سالگی بر اثر عارضه ریوی در یکی از بیمارستانهای تهران درگذشت، از چهرههای شناختهشده موسیقی سنتی و نوازندگی کمانچه در لرستان بود، هرچند نوای ساز او خاموش شده است، اما نام و هنر این استاد پیشکسوت همچنان در حافظه فرهنگی مردم لرستان و دوستداران موسیقی اصیل ایرانی ماندگار خواهد بود.
استاد درویش رضا منظمی نوازنده و مدرس کمانچه ۱۶ فروردین سال ۱۳۱۸ در الشتر از توابع استان لرستان متولد شد و از سال اول دبیرستان، به صورت خودآموز یادگیری کمانچه را آغاز کرد.
وی با آموختن کمانچه در الشتر و ویولون در خرم آباد، توانست در رادیوی محلی لرستان به اجرای برنامه بپردازد و از سال ۱۳۴۰ به مدت پنج سال نزد حسین یاحقی و مدتی نیز در هنرستان موسیقی ملی به آموزش علمی این ساز و ویولن پرداخت.
استاد منظمی بعد از این دوره، در دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران نزد نورعلی برومند و دکتر داریوش صفوت، ردیفهای میرزا عبدالله را نیز فراگرفت و از این دانشکده با مدرک لیسانس موسیقی در رشته نوازندگی کمانچه فارغالتحصیل شد، همچنین در زمینه یادگیری کمانچه از محضر علی اصغر بهاری و در زمینه تئوری موسیقی، جواد معروفی نیز استفاده کرد.
از فعالیتهای مهم منظمی به همکاری با محمدرضا لطفی در تاسیس و تشکیل گروه شیدا و اجرای برنامههای متعددی با این گروه در رادیو - تلویزیون، جشن هنر شیراز و جشن طوس میتوان اشاره کرد.
او از اوایل انقلاب اسلامی، با ترک گروه شیدا به خرمآباد برگشت و در آنجا ضمن تدریس موسیقی و معلمی در دبیرستانها کنسرتهایی نیز برگزار کرد.
اما منظمی سال ۱۳۶۹، به دعوت دانشکدهی هنرهای زیبا برای تدریس به تهران رفت و از آن زمان به تدریس ردیفهای میرزا عبدالله مشغول شد و در بخش معاونت آموزش حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی نیز کمانچه و ردیف تدریس کرد و همزمان نیز مدرک کارشناسی ارشد خود را گرفت.
عضویت در شورای عالی شعر و موسیقی صدا و سیما، عضویت در شورای قیمتگذاری مرکز موسیقی و سرود صدا و سیما و ریاست دانشکده هنرهای زیبا (برای مدتی کوتاه) از دیگر عرصه های خدمت و فعالیتهای منظمیبوده است.
وی همچنین به همراه گروه عارف (با سرپرستی پرویز مشکاتیان و خوانندگی علیرضا افتخاری) کنسرتهای متعددی در شهرهای مختلف ایران و کشورهایی چون آلمان، سوئیس و فرانسه برگزار کرده است.




















