سنتز نانوحامل هوشمند جهت دارورسانی به بافت‌های سرطانی

مهر/ محققان دانشگاه علوم پزشکي تبريز و دانشگاه تبريز نانوحاملي هوشمند سنتز کرده‌اند که قادر است داروي ضد سرطان را به‌صورت هوشمند و هدفمند به بافت سرطاني انتقال دهد. توسعه بيماري سرطان يکي از اصلي‌ترين بيماري‌هايي به شمار مي‌رود که در اقصي نقاط جهان سلامت بشر را تهديد مي‌کند. از اين‌رو تحقيقات در حوزه‌ دارو براي مهار و درمان اين بيماري در حال انجام است. در حال حاضر سرطان دومين عامل مرگ‌ و مير در جهان محسوب مي‌شود که پيش‌بيني مي‌شود در سال‌هاي آينده به اولين عامل مرگ‌ و مير تبديل شود. بنابراين ارائه و معرفي داروها و راه‌هاي متفاوت جهت درمان سرطان ضروري به نظر مي‌رسد. حامد هميشه کار، مجري طرح با بيان اينکه داروهاي ضد سرطان به‌صورت غيرانتخابي عمل مي‌کنند و با تخريب بافت غير سرطاني موجب عوارض گسترده مي‌شوند، گفت: هدف از انجام اين کار سنتز نانوذرات مغناطيسي با قابليت بارگيري و حمل داروي ضد سرطان ۶- مرکاپتوپورين بوده است. وي افزود: اين دارو جز يکي از داروهاي مؤثر ضد تومور در طي ۵۹ سال گذشته است که به‌طور گسترده جهت درمان و مهار سرطان خون در کودکان، پيشگيري از پس زدن عضو پيوند يافته و بيماري‌هاي التهابي مورد استفاده قرار مي‌گيرد. هميشه کار ادامه داد: استفاده از نانوحامل سنتز شده در اين طرح به‌منظور دارورساني هدفمند به بافت توموري موجب مي‌شود، اثرات جانبي دارو بر روي بافت‌هاي سالم اطراف تومور به‌طور مؤثري کاهش‌ يافته و اثربخشي دارو افزايش پيدا کند. وي عنوان کرد: خاصيت آب‌گريزي داروي ۶- مرکاپتوپورين امکان استفاده از آن را تا حدودي محدود مي‌کند؛ اما با محبوس کردن اين دارو در نانوذرات سنتزشده با پوشش پليمري که قابليت اتصال کووالانسي اين دارو را داراست، مي‌توان آن را تا رسيدن به بافت هدف محافظت کرده و در آنجا توسط آنزيم‌ها آزاد کرد. در طرح حاضر در ابتدا کوپليمرهاي پاسخگوي سه‌گانه با قابليت اتصال به نانوذره‌ مغناطيسي و بارگيري داروي ضد سرطان ۶- مرکاپتوپورين و پس از آن نانوذرات مغناطيسي به روش همرسوبي سنتز شده و در ادامه نانوذرات پليمري و مغناطيسي به اصطلاح انکوبه شده و نانوحامل هوشمند سنتز شده است. هميشه کار ادامه داد: در مرحله‌ بعد ميزان بارگيري و آزادسازي دارو در شرايط متفاوت دما، pH و ريدوکس محيط بررسي شده است؛ همچنين در انتها اثربخشي سامانه‌ توليد شده در رده‌هاي سلولي سرطاني مورد ارزيابي قرار گرفته است. اين تحقيقات حاصل تلاش‌هاي دکتر حامد هميشه کار- عضو هيأت علمي دانشگاه علوم پزشکي تبريز- دکتر علي‌اکبر انتظامي و دکتر ناصر ارسلاني- اعضاي هيأت علمي دانشگاه تبريز- مرجان قرباني- دانشجوي مقطع دکتراي دانشگاه تبريز- و حامد حاجي پور- دانشجوي مقطع کارشناسي ارشد دانشگاه علوم پزشکي تبريز- است. نتايج اين کار در مجله‌ New Journal of Chemistry (جلد ۴۰، شماره‌ي ۴، سال ۲۰۱۶، صفحات ۳۵۶۱ تا ۳۵۷۰) به چاپ رسيده است. با کانال تلگرامي «آخرين خبر» همراه شويد