طرح محققان دانشگاه تهران برای بازیافت بطری‌ها

ايسنا/ محققان دانشگاه تهران موفق به طراحي و اجراي طرحي با عنوان «سامانه همگاني بازيافت در ايران» شده‌اند که بر مبناي وديعه‌گذاري بر بطري‎ها و ظروف يکبار مصرف با تکيه بر تجربيات موفق جهاني و بومي شده براي فضاي اجتماعي، اقتصادي و فرهنگي ايران است. دکتر احسان هوشفر، عضو هيات علمي دانشکده مهندسي مکانيک پرديس فني دانشگاه تهران در گفت‌وگو با ايسنا، در خصوص معرفي طرح محيط زيستي سهباران (سامانه همگاني بازيافت بطري‌ها در ايران) گفت: «اين طرح محيط‌زيستي بيش از دو سال است که به‌طور جدي دنبال مي‌شود و حدود يک سال است که در دانشکده محيط زيست دانشگاه تهران و با پيگيري دانشجويان و تيمي که تشکيل شده در حال انجام است.» وي با اشاره به معضل بزرگ زيست‌محيطيِ پسماندهاي باارزش، آن را از دو ديدگاه قابل بررسي دانست و افزود: «يکي از ديدگاه معضل بزرگي است که اين پسماندها، به‌ويژه بطري‌هاي پلاستيکي براي محيط‌زيست ايجاد مي‌کنند و ديگري مزايا و فوايد عمده‌اي است که اين پسماندها مي‌توانند براي جامعه داشته باشند.» دکتر هوشفر با اشاره به متوقف شدن وديعه‌گذاري بطري‌هاي شيشه‌اي که در گذشته در کشور اجرا مي‌شد، گام نخست اجرايي شدن سهباران را سيستم وديعه‌گذاري برشمرد و گفت: «در حال حاضر در بسياري از نقاط دنيا اين چرخه نه‌تنها براي بطري‌هاي شيشه‌اي، بلکه به طور ويژه براي بطري‌هاي پلاستيکي و آلومينيومي که اولي معضل بزرگ زيست محيطي ايجاد کرده و دومي ارزش اقتصادي بسيار بالايي دارد، اجرا مي‌شود. اين چرخه، يعني قرار دادن يک وديعه بر روي هر بطري و اجبار مصرف‌کننده به برگشت آن که به روش دستي و مکانيزه قابليت اجرا دارد.» استاد دانشگاه تهران افزود: «در 38 کشور و اقليم دنيا، عمدتا در اروپاي مرکزي، شمالي و غربي و آمريکاي شمالي اين سيستم اجرا شده است. ما نام آن را سهباران يعني سازمان همگاني بازيافت بطري‌هاي يک‌بار مصرف در ايران گذاشته‌ايم که بايد به‌عنوان يک طرح ملي به آن توجه کرد.» دکتر هوشفر درخصوص مزاياي اين طرح گفت: «مزاياي زيادي که مي‌توان به آن اشاره کرد براي طرف‌هاي درگير در اين فرآيند است. از توليدکننده‌هاي بطري، توليدکننده‌هاي نوشيدني، توزيع‌کننده‌ها، خرده‌فروش‌ها و همچنين مصرف‌کننده‌ها و جامعه‌اي که اين طرح در آن اجرا و اعمال مي‌شود. يک تخمين تقريبي از سودآوري اين طرح، نرخ بازگشتي 98 درصدي است. سود محاسبه‌شده تنها براي شهر تهران به لحاظ اقتصادي و منافع اقتصادي براي شهرداري از جهت کاهش حجم زباله‌ها، کاهش نيروي انساني براي بازيافت آنها و افزايش ارزش اقتصادي زباله‌هاي جمع‌آوري‌شده بالغ بر 600 ميليارد تومان در سال است.» هوشفر در توضيح ساير مزاياي اين طرح افزود: «جلوگيري از خروج ارز، کمک به مباحث اقتصاد مقاومتي که مد نظر دولت و نظام است و به ويژه اخيرا تاکيد زيادي روي آن شده، کمک به صادرات بيشتر مواد نفتي به‌جاي از بين بردن آنها و قرار دادن آنها در يک اقتصاد دوراني به جاي اقتصاد خطي از ديگر مزاياي اين طرح است.» وي افزود: «در کنار موارد ذکرشده، دولت ما تعهد داده که از سال 2021 تا 2030 چهار درصد انتشار گاز دي‌اکسيدکربن را کاهش دهد. يکي از مجراهاي جا افتاده و دم‌دستي براي دستيابي به اين هدف، استفاده از همين روش سهباران است که مي‌تواند به کاهش دي‌اکسيدکربن کمک شاياني کند.» عضو هيات علمي دانشگاه تهران، در ارتباط با موانع و مشکلات پيش‌روي اجراي اين طرح تصريح کرد: «مشکل بزرگ ما نبود قانون جامع براي اجرايي‌شدن طرح مورد نظر است. وزارت صنعت و معدن، وزارت نيرو، سازمان شهرداري‌ها، وزارت کشور و سازمان محيط‌زيست به‌عنوان سازمان‌ها و وزارتخانه‌هاي درگير براي تدوين قانون جامع اجراي طرح، بايد وارد عمل شوند.» وي خاطرنشان کرد: «تيم ما قوانين بيش از 40 کشور مختلف دنيا را بررسي کرده و بهترين قانوني را که براي کشورمان قابليت اجرايي شدن دارد، تدوين کرده که اجراي آن نيازمند کمک سازمان‌هاي مورد نظر است.» با کانال تلگرامي «آخرين خبر» همراه شويد