فرمولاسیون نانو داروی گیاهی برای درمان و پیشگیری از آلزایمر و زوال عقل

ايسنا/ پژوهشگران ايراني به فرمولاسيون دارويي گياهي دست يافتند که در قالب سامانه نانو مقياس قادر است با عبور از سد خوني مغز، دارو را در مغز رهاسازي کرده و علاوه بر آنکه بدون عوارض براي درمان اين بيماري به‌کار برده شود، موجب پيشگيري از بروز آن نيز شود. مولود جليلي شاه منصوري، مجري اين طرح، آلزايمر را بيماري پيش‌رونده و برگشت ناپذيري دانست که موجب تخريب نورون‌هاي دستگاه عصبي مرکزي و از دست رفتن حافظه و توانايي‌هاي ادراکي و شناختي در فرد مي‌شود. وي ادامه داد: طبق آخرين گزارش انجمن جهاني آلزايمر، هر سه ثانيه يک نفر در جهان به زوال عقل مبتلا مي‌شود ضمن آنکه بر اساس مطالعات انجام شده حدود ۱۱ درصد افراد بالاي ۶۵ سال و ۵۰ درصد افراد بالاي ۸۵ سال به بيماري آلزايمر مبتلا مي‌شوند. منصوري با بيان اينکه بر اساس اعلام انجمن آلزايمر ايران پيش‌بيني مي‌شود حدود ۶۰۰ هزار بيمار مبتلا به آلزايمر در کشور وجود داشته باشد، ادامه داد: در حال حاضر دو گروه از داروها براي بهبود شرايط بيماران مبتلا، تاييد شده‌اند که اين داروها تنها پيشرفت بيماري را به تعويق مي‌اندازد. علاوه بر آن داراي عوارض نامطلوبي مانند اسهال، بي اشتهايي، استفراغ، سردرد و خواب آلودگي هستند. وي مهمترين چالش اين داروها را رساندن آنها به مغز دانست و يادآور شد: به دليل وجود "سد خوني مغزي" دارو رساني به مغز براي بيماران مبتلا به آلزايمر با محدوديت‌هايي همراه است. اين محقق از اجراي پروژه تحقيقاتي در اين زمينه خبر داد و گفت: در اين پروژه با بهره گيري از فناوري نانو، سامانه نانو مقياس و هدفمند طراحي و ساخته شده و در آن عصاره گياهي موثر در بهبود حافظه و کاهش اضطراب و افسردگي بارگذاري شد. وي با بيان اينکه داروي توليد شده مکمل گياهي دارويي است که براي فراموشي ناشي از آلزايمر کاربرد دارد، ادامه داد: در اين سامانه عصاره گل محمدي بار گذاري شد و به دليل ساختار نانو اين سامانه به راحتي مي‌تواند به مغز وارد شود. شاه منصوري در اين باره توضيح داد: مساله اصلي در دارو رساني به مغز طراحي سامانه دارويي کارآمد با اندازه مناسب براي عبور از سد خوني مغز است که در توليد اين محصول از نانو ذرات ليپيدي جامد هدفمند و عصاره گل محمدي استفاده شده است. وي با اشاره به ماده موثره گياهي اين سامانه نانو ساختار توضيح داد: ترکيبات استخراج شده از عصاره گل محمدي با تاثير بر توليد برخي پروتئين‌هاي دخيل در نورون‌زايي، موجب افزايش رشد شده و با مهار فعاليت آنزيم‌ "استيل کولين استراز" باعث افزايش انتقال دهنده عصبي "استيل کولين" در مغز مي‌شود ضمن آنکه با کاهش اکسيداسيون ترکيبات درون سلول‌ها نيز موجب کاهش التهابات نورون‌ها مي‌شوند. به گفته اين محقق، مصرف عصاره گل محمدي باعث بهبود حافظه، کاهش رفتارهاي شبيه افسردگي و بهبود در علايم در بيماران مبتلا به آلزايمر مي‌شود. وي همچنين به نانو ساختار اين سامانه اشاره کرد و گفت: نانو ذرات ليپيدي کره‌هايي با اندازه نانومتري هستند. ويژگي چربي دوست بودن اين ذرات موجب تسهيل عبور آنها از ميان سد خوني مغزي براي ورود به مغز مي‌شوند. با توجه به اندازه ترکيبات به کار رفته در توليد اين ذرات مزايايي براي انتقال دارو به مغز دارند که در نهايت سبب افزايش جريان دارو به مغز و کاهش ورود آن با ساير اندام‌ها مي‌شود. منصوري به مزاياي اين دارو اشاره کرد و گفت: سهولت در بارگذاري دارو، رهايش کنترل شده دارو، عبور از سد خوني مغزي، غير سمي بودن، دارا بودن خاصيت آنتي باکتريال، ورود اختصاصي به مغز با مکانيزم اندوسيستوز و افزايش تجمع دارو در مغز، تکرار پذيري و سهولت در افزايش مقياس توليد از جمله مزاياي اين سامانه به شمار مي‌رود. اين محقق به اهميت آزاد سازي اين دارو در مغز اشاره کرد و با تاکيد بر اينکه آزاد سازي دارو در مغز از طريق دستگاه گوارش رخ نمي‌دهد، خاطر نشان کرد: داروي توليد شده جز داروهاي مکمل است که در آن از موادشيميايي استفاده نشده است. به گفته مجري طرح، معمولا به داروهايي که از مواد گياهي توليد مي‌شوند مکمل مي‌گويند و ورود به بازار اين داروها نسبت به داروهاي شيميايي و ژنريک آسان‌تر است. وي با تاکيد بر اينکه اين دارو به غير از افراد مبتلا به آلزايمر براي افراد سالم که در دوره ميانسالي قرار دارند به منظور پيشگيري از بروز اين بيماري قابل تجويز است، يادآور شد: اين دارو بايد در مراحل ابتدايي و مياني بيماري تجويز شود ضمن آنکه مصرف آن در قبل از شروع بيماري نيز موجب پيشگيري از بروز اين بيماري خواهد شد. شاه منصوري با بيان اينکه تست‌هاي مربوط به فازهاي سلولي و حيواني در دانشگاه تهران و شهيد بهشتي انجام شده است و بعد از آن وارد فاز باليني خواهيم شد، اضافه کرد: توليد کنندگان دارو بايد با شرکت‌هاي داروسازي تعامل داشته باشند تا بتوانند داروهاي خود را به بازار عرضه کنند از اين رو ما در حال اخذ مجوزها و تست باليني اين دارو هستيم تا بتوانيم اين دارو را وارد بازار کنيم. منصوري به بيان مزاياي اقتصادي اين طرح پرداخت و گفت: در سال‌هاي اخير بازار جهاني مکمل‌هاي دارويي سلامت مغز رشد چشمگيري داشته و با توجه به نرخ رشد ۷.۴ درصدي انتظار مي‌رود تا سال ۲۰۲۴ اين بازار به ۳.۲ ميليارد دلار برسد. وي اضافه کرد: با توجه به آمار رسمي انجمن ملي آلزايمر ايران، بيش از ۶۰۰ هزار نفر بيمار مبتلا به آلزايمر در ايران شناسايي شده‌اند، هزينه دارويي هر بيمار در ماه براي بيماراني که از داروهاي ايراني استفاده مي‌کنند يک تا ۱.۵ ميليون ريال و براي بيماراني که از داروهاي خارجي استفاده مي‌کنند ۲ تا ۳.۵ ميليون ريال برآورد شده است. بر اساس هرم سني جمعيت ايران، کشور در معرض سالمند شدن قرار دارد بنا به نظر کارشناسان اگر نرخ باروري تا سال ۱۴۳۰ ميزان فعلي باشد، وضعيت رشد سالمندي سير صعودي خواهد داشت و حدود ۳۰ درصد جمعيت را افراد مسن تشکيل خواهند داد. منصوري يادآور شد: بنابراين در سال‌هاي آينده با بحران بيماري‌هاي مرتبط با سالخوردگي مانند آلزايمر و زوال عقل مواجه خواهيم شد و ورود به حوزه درمان اين بيماري‌ها از اهميت ويژه‌اي برخوردار است. با توجه به اينکه امکان استفاده از اين محصول براي گروه‌هاي سني مختلف به صورت مکمل تقويت کننده حافظه و افزايش تمرکز وجود دارد، حجم بازار محصول به مراتب بزرگتر خواهد بود. ما را در کانال «آخرين خبر» دنبال کنيد