آغاز تحریم خودروسازی ایران از فردا

دنياي اقتصاد/ طبق اعلام دولت ايالات متحده آمريکا، دور نخست تحريم‌ها عليه ايران از فردا آغاز مي‌شود و بر اين اساس، خودروسازي کشور با محدوديت‌هاي بين‌المللي به‌خصوص در حوزه تامين قطعات مواجه خواهد شد.اين در شرايطي است که به‌نظر مي‌رسد وزارت صنعت، معدن و تجارت و زنجيره خودروسازي کشور برنامه‌اي بلندمدت و دربر گيرنده راهکارهايي اجرايي براي کم اثر کردن تحريم‌ها تدوين نکرده و تنها به ذخيره‌سازي قطعات روي آورده‌اند. اين ذخيره‌سازي البته اقدامي منطقي به‌شمار مي‌رود، با اين حال ظاهرا تنها تا پايان امسال کفاف توليد را مي‌دهد و مشخص نيست در سال‌هاي آتي قرار است چگونه با تحريم‌هاي صنعت خودرو مقابله کرد. به‌عبارت بهتر، ظاهرا وزارت صنعت و خودروسازان برنامه‌اي جامع و کامل و بلندمدت که بتواند دومين صنعت بزرگ کشور را در برابر تحريم‌هاي آمريکا مقاوم کند، روي ميز ندارد. گفته مي‌شود تحريم‌هاي جديد بسيار سختگيرانه‌تر از قبل بوده و هدف آمريکايي‌ها از آن، فلج کردن دومين صنعت بزرگ ايران به‌واسطه خروج شرکاي خارجي، محدود کردن ارسال قطعات به ايران و کاهش شديد توليد و بيکاري کارگران است. ذخيره‌سازي محدود قطعات با خروج آمريکا از برجام، دونالد ترامپ رئيس‌جمهوري اين کشور اعلام کرد که قصد دارد تحريم‌ها عليه ايران را دوباره فعال کند و با توجه به اهميت بالاي خودروسازي در اشتغال و همچنين توليد ناخالص ملي و رشد اقتصادي، اين صنعت بزرگ را در سر ليست تحريم‌ها قرار داد. از همين رو، تحريم‌هاي مربوط به خودروسازي، از فردا رسما آغاز مي‌شود و در پي آن، چند اتفاق ناخوشايند و مخرب گريبان صنايع خودرو و قطعه کشور را خواهد گرفت. يکي از تبعات ناگوار بازگشت تحريم‌ها، قطع ارتباطات خارجي در صنعت خودرو کشور است. بر اين اساس، آمريکا به شرکت‌هاي خارجي به‌ويژه برندهاي خودروساز هشدار داده که در صورت عدم‌ترک ايران، آنها را با جرائم مادي و معنوي سختي مواجه خواهد کرد. در پي اين هشدار، بيشتر خودروسازان خارجي معتبر که پس از توافق هسته‌اي و برجام در ايران حضور پيدا کرده يا قصد آمدن داشتند، عطاي آن را به لقايش بخشيده يا خروج کرده يا از حضور در ايران منصرف شده‌اند. بر اين اساس، تا به امروز شرکت‌هايي مانند پژو، سيتروئن، رنو، هيوندايي، کيا و مزدا خروج‌شان از ايران قطعي شده و فعلا تنها خودروسازان چيني ماندگار هستند. جدا از خروج خودروسازان خارجي، مشکل ديگري که تحريم‌ها براي صنعت خودروي ايران پديد خواهد آورد، محدود شدن روند تامين قطعات خارجي است. با اعلام آمريکايي‌ها، از فردا هر گونه تجارت با خودروسازي ايران ممنوع و شرکت‌هايي که اين ممنوعيت را رعايت نکنند، با جريمه و تحريم از سوي اين کشور مواجه خواهند شد. با اين حساب، خودروسازان کشور عملا نمي‌توانند به قطعات اصلي دسترسي داشته باشند و تامين قطعه از منابع فرعي نيز با مشکلات و موانع بزرگي (به‌ويژه محدوديت نقل و انتقال پول) مواجه خواهد شد. اين مشکلات، ضربه اصلي را به توليد خودرو در ايران زده و سبب افت شديد تيراژ در آينده‌اي نه چندان دور مي‌شود. به جز خودروسازان، شرکت‌هاي قطعه‌ساز نيز حلقه تحريم را بر گردن خود احساس خواهند کرد؛ به‌نحوي‌که به احتمال فراوان نمي‌توانند مواد اوليه موردنياز خود را به راحتي تامين کنند.اثر مستقيم اين ماجرا علاوه‌بر مختل کردن توليد واحدهاي قطعه‌سازي، به تيراژ خودروسازان نيز خواهد رسيد و اين موضوع در کنار محدوديت تامين قطعات خارجي، عرصه را بر خودروسازان و البته قطعه‌سازان بسيار تنگ خواهد کرد. در مورد ديگر عوارض تحريم‌هاي جديد اما مي‌توان به کند شدن روند توسعه محصول، دور ماندن از دانش فني و تکنولوژي روز دنيا و همچنين بروز چالش‌هاي جدي در حوزه کيفيت خودروهاي توليدي اشاره کرد. در مجموع، با توجه به اتفاقات منفي و مخربي که بر اثر اعمال تحريم‌هاي آمريکا رخ خواهد داد، مي‌طلبد تا بانک مرکزي و وزارت صنعت، معدن و تجارت و خودروسازان و حتي قطعه‌سازان، برنامه‌اي بلندمدت را براي مقابله حداکثري با اين ماجرا تدوين کنند. با اين حال، طبق آنچه تا به امروز رسانه‌اي شده، برنامه‌ريزي‌ها محدود به ذخيره‌سازي قطعات آن هم تا پايان امسال بوده و مشخص نيست آيا براي سال‌هاي بعد نيز فکري شده است يا نه. اگر نگاهي به روند توليد خودرو در کشور طي دو ماه گذشته بيندازيم، متوجه مي‌شويم اثرات تحريم به‌تدريج خود را نشان داده است، چه آنکه در حال حاضر هزاران دستگاه محصول ناقص به‌دليل کمبود قطعه در پارکينگ خودروسازان خاک مي‌خورد. طبعا با آغاز رسمي تحريم‌ها از فردا، شرايط تامين قطعه براي خودروسازان و خريد مواد اوليه براي قطعه‌سازان بسيار سخت مي‌شود و اين موضوع به کاهش تيراژ و البته توليد بيشتر محصولات ناقص خواهد انجاميد. حتي اگر ادعاي مسوولان درباره ذخيره‌سازي قطعات را بپذيريم، اين اقدام تنها تا پايان امسال مي‌تواند جلوي افت شديد توليد را بگيرد و از سال آينده و با اتمام ذخاير قطعه‌اي، قطعا شاهد کاهش قابل توجه و بحران ساز توليد خودرو در کشور خواهيم بود. در اين شرايط، کارشناسان معتقدند جدا از تحريم‌هاي خارجي، محدوديت‌هاي داخلي نيز به نوبه خود اجازه ندادند روند ذخيره‌سازي قطعات به خوبي پيش برود و اين موضوع خود را در آينده بيشتر نشان خواهد داد. در اين مورد، حسن کريمي‌سنجري، کارشناس خودروي کشور گفت: با توجه به بازه زماني سه ماهه از اعلام خروج آمريکا از برجام تا آغاز رسمي تحريم‌ها، عملا فرصت چنداني براي انجام اقدامات پيشگيرانه نبود، با اين حال از همين فرصت محدود نيز آن طور که بايد، استفاده نشد. وي با بيان اينکه محدوديت‌هاي داخلي به‌خصوص در حوزه تخصيص ارز، مشکلات زيادي را براي خودروسازان و قطعه‌سازان ايجاد کرد، افزود: در بخش ذخيره‌سازي قطعات به‌دليل محدوديت‌هايي که بر سر راه تخصيص ارز به‌وجود آمد، خوب عمل نشد. کريمي تاکيد کرد: بسياري از قطعات در صف تخصيص ارز ماندند و حالا با آغاز تحريم‌ها، امکان انتقال پول براي تحويل گرفتن آنها سخت شده است؛ از طرفي، به بخش ديگري از قطعات نيز اصلا ارزي داده نشد و در نهايت، نتوانستيم آن طور که بايد، از فرصت سه ماهه تا آغاز تحريم استفاده لازم را برده و قطعات بيشتري را ذخيره کنيم. اين کارشناس در ادامه با اشاره به تجربه خودروسازان از تحريم‌هاي قبلي گفت: آغاز تحريم‌ها به اين معنا نيست که خودروسازي ايران طي امسال فرو مي‌ريزد و توليد متوقف مي‌شود؛ زيرا تحريم‌هاي قبلي تجربه‌هايي را در اختيار شرکت‌هاي خودروساز براي دور زدن و تامين قطعات به هر شکل ممکن، قرار داده است. وي افزود: با اين حال، تحريم سبب بالا رفتن هزينه‌هاي تامين و توليد مي‌شود. به گفته کريمي، در اين شرايط بهتر است با همفکري نهادهاي مختلف پولي و بانکي و خودرويي کشور، برنامه‌اي بلندمدت براي مقابله با تحريم‌ها لحاظ کرد و در اين بين، از سيستم بانکي انتظار مي‌رود پتانسيل‌هاي خود را در اين ماجرا به کار گيرد. اين کارشناس در نهايت تاکيد کرد: در شرايط فعلي، بهتر است سطح همکاري با خودروسازان باقي مانده در کشور حتي چيني‌ها را ارتقا بدهيم، هرچند هنوز هم مي‌توان روي برخي شرکت‌هاي خودروساز اروپايي به‌خصوص رنو فرانسه حساب باز کرد و آنها را با دادن امتيازهايي ويژه، در ايران نگه داشت. همراهان عزيز، آخرين خبر را بر روي بسترهاي زير دنبال کنيد: آخرين خبر در سروش http://sapp.ir/akharinkhabar آخرين خبر در ايتا https://eitaa.com/joinchat/88211456C878f9966e5 آخرين خبر در بله https://bale.ai/invite/#/join/MTIwZmMyZT آخرين خبر در گپ https://gap.im/akharinkhabar