خودرو بانک/ تجربه نشان داده است که خودروهاي سدان يا به اصطلاح صندوقدار، در بازار ايران از اهميت ويژهاي برخوردار هستند. به همين خاطر گروه خودروسازي ايران خودرو تصميم گرفت پس از عرضه موفق پژو 206 که به عنوان يک هاچ بک اسپرت و جوانپسند توانست سهم عمدهاي از بازار خودروهاي اقتصادي را به خود اختصاص دهد، نمونه صندوقدار اين خودرو را روانه بازار کند تا توجه جامعه آماري بيشتري از مشتريان را به خود جلب کند.
اواسط سال 1385 نخستين پژو 206 صندوقدار که با همکاري شرکاي اروپايي ايران خودرو طراحي شده بود، روانه بازار شد. اين خودرو در ابتدا با نام پژو 206 آريان شناخته ميشد، اما بعدها پسوند SD ميان مردم رايج شد و از آن پس پژو 206 صندوقدار با نام SD شناخته شد. اين خودرو مانند نسخه هاچ بک با چند تيپ گوناگون که شامل دو پيشرانه متفاوت و امکانات رفاهي گوناگون ميشد، به بازار عرضه شد.
اما پس از گذشت 6 سال از عرضه اين سدان خانوادگي، ايران خودرو بار ديگر تصميم گرفت تا دستي بر سر و گوش اين خودرو بکشد و محصولي جديد را به عنوان جايگزين ارزان قيمت پيکان به بازار معرفي کند. حاصل اين تغييرات رانا بود که نتيجه بازنگري و داخلي سازي مهندسان ايراني به منظور کاهش هزينهها و در نهايت حذف نام پژو از روي اين محصول بود.
از آن جايي که اين دو خودرو دقيقاً مشابه يکديگر هستند و بر روي يک پلتفرم شکل گرفتهاند، از همان ابتدا رقابت نزديکي با يکديگر داشتند و دارند. حال اکنون که اوضاع بازار چندان مساعد نيست و قيمتها سر به فلک ميکشند، بر آن شديم تا مقايسهاي در بازار خودروهاي کارکرده کمتر از 50 ميليون تومان داشته باشيم. در اين مقاله از خودروبانک قصد داريم نگاهي به ويژگيها و نقاط ضعف پژو 206 صندوقدار و رانا داشته باشيم.
طراحي ظاهري
اين ۲ خودرو از لحاظ پلتفرم بدنه کاملاً شبيه به يکديگر هستند و هر دو براساس پلتفرم X12 طراحي شدهاند. اما از آن جايي که پژو 206 صندوقدار تنها در بخش عقب تفاوتهايي با نسخه هاچ بک دارد، از مقبوليت بيشتري ميان مشتريان برخوردار است. زيرا طراحي اروپايي اين خودرو به گونهاي است که پس از گذشت چندسال هنوز هم مورد پسند بسياري از مردم بوده و ظاهري نسبتاً مدرن را به نمايش ميگذارد. همانطورکه گفته شد پژو 206 صندوقدار پروژهاي است که توسط مهندسان ايران خودرو و مهندسان اروپايي انجام شده است. اما نقطه قوت اين پروژه نظارت برخي از کمپانيهاي مطرح از جمله پورشه آلمان روي طراحي بخش عقب به ويژه سيستم تعليق آن است. بر همين اساس با بهرهمندي از سيستم تعليق پژو 206 RC براي چرخهاي عقب نمونه صندوقدار، هندلينگ بهتر و پايداري بخش انتهايي بدنه که با اضافه شدن صندوق وزن بيشتري را متحمل ميشود، تضمين شده است. همانطورکه گفته شد پسوند SD اضافه شده در انتهاي نام اين خودرو، اکنون رايج شده و با اين نام شناخته ميشود. اما شايد جالب باشد بدانيد که اين دو حرف لاتين برگرفته شده از عبارت فينگيليش SANDOGH DAR است که البته برخي از کارشناسان براي برطرف کردن اين موضوع بيان کردهاند که اين دو حرف از کلمه SEDAN گرفته شده است.
رانا خودرويي است که به عنوان يک محصول مستقل و جديد روانه بازار شد، اما حقيقت امر آن است که رانا يک نمونه فيسليفت شده از پژو 206 صندوقدار است که برخي اصلاحات و تغييرات در طراحي آن صورت گرفته است. از آن جايي که قياس ظاهري يک امر کاملا سليقهاي است، عدهاي ظاهر رانا را هماهنگتر و زيباتر از 206 صندوقدار ميدانند. اما بسياري برخلاف اين موضوع فکر ميکنند و ظاهر 206 را هماهنگتر و استانداردتر از رانا ميدانند.
طراحي داخلي
اما داستان در بخش طراحي داخل کابين کمي متفاوتتر است، زيرا پژو 206 يکي از خودروهايي بود که در زمان ورود به بازار ايران، به دليل داشتن کابيني مدرن و با کيفيت، تواست نظر بسياري از خريداران را به خود جلب کند. اما کمکم با آغاز داخليسازي قطعات کابين، افت کيفيت نيز آغاز شد و شاهد تنزل جدي در کيفيت متريال مصرفي در کابين اين خودرو بوديم. اين روند در سال 91 و با آغاز تحريمها و نرسيدن قطعات اصلي پژو به کشور، شدت گرفت و قطعات چيني و ايراني جايگزين قطعات با کيفيت فرانسوي شد.
اما کابين رانا که از طرحي مستقل بهره گرفته است، به عقيده بسياري از کارشناسان کاملاً ناهماهنگ و ناموزون بوده که به هيچ عنوان احساس خوشايندي که درون کابين 206 به سرنشينان منتقل ميشد را بازگو نميکند. همچنين جنس بيکيفيت و نامرغوب داشبورد از نقاط ضعف کابين رانا است که در مقايسه با پژو 206 صندوقدار در چند رده پايينتر جاي ميگيرد.
باتوجه به اينکه هر دو خودرو از پلتفرمي مشترک بهره گرفتهاند، فضاي درون کابين تا حد زيادي يکسان بوده و نميتوان تفاوت چنداني ميان آنها مشاهده کرد. نکته قابل توجهي که انتظار ميرفت در رانا برطرف شود، کمبود فضاي پا براي سرنشينان عقب بوده که در پژو 206 صندوقدار و هاچ بک مشکلات زيادي را براي سرنشينان بوجود آورده است. اما متاسفانه باوجود بازنگري طراحي در رانا، اين مشکل همچنان وجود دارد و از نقاط ضعف آن به شمار ميرود.
اما فضاي قسمت بار و صندوق عقب در اين خودرو متفاوت بوده و رانا حدود 23 درصد فضاي بيشتري را در اختيار سرنشينان قرار ميدهد که در مقايسه با 206 صندوقدار، اين يک برتري نسبي به شمار ميرود. در واقع ميتوان گفت حجم صندوق پژو 206 SD حدود 400 ليتر و حجم صندوق رانا حدود 450 ليتر است که اين ميزان ميتواند براي خانوادهها اهميت داشته باشد.
امکانات رفاهي
پژو 206 صندوقدار با چند تيپ مختلف به بازار عرضه ميشود که تفاوتهاي زيادي از نظر فني و امکانات رفاهي با يکديگر دارند. اما محبوبترين تيپ اين خودرو V8 است که از همان پيشرانه TU5 206 تيپ 5 بهره ميگيرد و بالاترين سطح امکانات رفاهي را دارا ميباشد. از طرفي رانا نيز با دو تيپ EL و LX به بازار عرضه ميشوند که تنها تفاوت آنها در وجود برخي از امکانات رفاهي خلاصه ميشود.
خودروهاي مورد نظر ما در اين تست از نوع پژو 206 صندوقدار V8 و رانا EL بوده که تفاوتهايي در امکانات رفاهي با يکديگر دارند.
رانا EL از نظر امکانات رفاهي از وضعيت چندان مناسبي برخوردار نبوده و تنها داراي دو عدد کيسه هوا راننده و سرنشين، سيستم ترمز ABS و EBD، فرمان هيدروليک، سيستم تهويه دستي، تنظيم برقي آينههاي جانبي، شيشههاي دستي براي عقب است. اما نمونه LX اين خودرو داراي امکانات بيشتري نظير بالابر برقي هر چهار شيشه با قطع کن اتوماتيک و قفل شيشههاي عقب، سيستم عيب يابي (مالتي پلکس)، مه شکن جلو و عقب، تنظيم زاويه نور چراغ، تنظيم دستي صندليهاي جلو با قابليت تنظيم ارتفاع و کمربندهاي سه نقطهاي پيش کشنده است.
اما پژو 206 صندوقدار V8 داراي امکانات بيشتري از رانا است که اين موضوع براي مشتريان از اهميت بيشتري برخوردار است. از امکانات اين تيپ ميتوان به موارد زير اشاره کرد. دو عدد کيسه هواي راننده و سرنشين جلو، ترمزهاي ديسکي جلو و عقب مجهز به سيستم ABS و EBD، سيستم تهويه مطبوع اتوماتيک، تنظيم برقي آينه ها به همراه گرمکن، شيشه بالابر جلو و عقب برقي با قطع کن اتوماتيک، قفل شيشههاي عقب، فرمان هيدروليک و نظيم ارتفاع نور چراغهاي جلو.
مشخصات فني
از نظر فني هر دو خودرو داراي مشخصات مشترکي هستند که از پيشرانه TU5 بهره ميگيرد. اين موتور چهار سيلندر با حجم دقيق 1587 سيسي توانايي توليد نيرويي معادل 110 اسب بخار در 5800 دور در دقيقه و حداکثر گشتاور 142 نيوتون متر در 4000 دور در دقيقه را دارد. اما در برخي منابع قدرت خروجي اين موتور را براي رانا 105 اسب بخار اعلام کردهاند که البته اين موضوع تاثير چنداني در شتاب و سواري اين دو خودرو نداشته است و تجربه رانندگي اين دو تا حدودي مشابه يکديگر هستند.
نيروي توليد شده موتور در هر دو خودرو به وسيله جعبه دنده 5 سرعته دستي به چرخهاي جلو منتقل ميشود. لازم به ذکر است که پژو 206 صندوقدار در زماني با جعبه دنده اتوماتيک 4 سرعته AL4 نيز عرضه ميشد که با تيپ V9 در بازار شناخته ميشود. اما رانا هرگز به جعبه دنده اتوماتيک مجهز نشد.
تجربه رانندگي
هنگامي که پشت فرمان هر دو خودرو مينشينيد، تفاوت زيادي را ميان آنها احساس نميکنيد. اين موضوع به اين خاطر است که پژو 206 هايي که از سال 91 به بعد توليد شدند، دستخوش تغييرات بنيادي در قطعات يدکي شدند و اکثر قطعات آنها با نمونه چيني و ايراني جايگزين شدند که اين موضوع کيفيت اين خودرو را به شدت کاهش داد. همچنين از آن جايي که اين داخليسازي از زمان پروژه ساخت رانا آغاز شد، از آن پس قطعات بکار رفته در رانا و پژو 206 صندوقدار V8 و هاچ بک تيپ 5 با يکديگر مشترک شد. در واقع ميتوان مرگ تدريجي کيفيت پژو 206 را دقيقاً از همان زمان دانست. زيرا کامپيوتر يا همان ECU اين خودرو با نمونه چيني جايگزين شد.
از نکات بارز در تجربه رانندگي با اين خودرو ميتوان به سيستم ترمزهاي قوي اشاره کرد که به خوبي ميتواند از پس جثه هر دو خودرو برآمده و شتاب آن را کنترل کند. اما يکي ديگر از مشکلاتي که به دليل داخليسازي در هر دو خودرو به وجود آمده است، سيستم کلاچ بوده که با توجه به نمونههاي فرانسوي مدل پايينتر، بسيار خشک و سفتتر عمل کرده که در ترافيکهاي شهري ميتوانند براي راننده آزاردهنده باشد.
به همين خاطر بسياري از مالکان اين دو خودرو پس از خريد اقدام به تعويض کيت کلاچ با نمونه فرانسوي ميکنند که البته با توجه به شرايط کنوني، پيدا کردن قطعات اورجينال در بازار کار بسيار دشواري بوده که در صورت يافتن، ممکن است با قيمتهاي نجومي و باورنکردني مواجه شويد.
يکي ديگر از نقاط مشترک هنگام رانندگي با هر دو خودرو، سر و صداي اضافي از داشبورد و ستونها است که پس از چند ساعت رانندگي، سرنشينان را آزار داده و موجب کلافگي ميشود. اين موضوع در 206 هاي مدل پايين باتوجه به کارکرد بالا و استهلاکي که داشتهاند، کمتر ديده ميشود که بازهم بيکيفيتي قطعات چيني و ايراني را گوشزد ميکند.
در کل ميتوان گفت که تجربه رانندگي با 206 صندوقدار تا حدودي بهتر از رانا بوده و احساس بهتري را به راننده و سرنشينان منتقل ميکند. اما به طور کل نميتوان تفاوت چنداني ميان آنها قائل شد، زيرا 206 هاي کنوني از کيفيت بسيار پاييني برخوردار هستند و اغلب به دليل افت کيفيت زود هنگام، مالکان خود را دچار دردسر ميکنند. به همين خاطر رانا نيز از اين قضيه مستثني نبوده و به دليل بهرهمندي از همان مشخصات فني، داراي ايرادات و اشکالات فني مشابهي با پژو 206 صندوقدار V8 است.
نتيجه گيري
تا چند ماه گذشته اين دو خودرو در بازه قيمتي 30 تا 40 ميليون تومان بودند و ميشد با بودجهاي حدود 35 ميليون تومان خودرويي سالم از لحاظ فني با کارکردي متوسط خريداري کرد. اما اکنون باتوجه به افزايش قيمتها، بازار کارکرده نيز دستخوش تحولات اساسي شده و قيمتها رو به افزايش رفتهاند. به همين خاطر در حال حاضر ميتوان گفت که رانا و پژو 206 صندوقدار V8 در بازه قيمت 45 تا 60 ميليون تومان در بازار کارکرده جاي دارند که بسته به ميزان کارکرد و سلامت فني و ظاهري ارزشگذاري ميشوند. اما در نظر داشته باشيد که اگر قصد خريد خودرويي اين چنيني را داريد، بايد به فکر هزينه نگهداري بالا و قيمت بالاي قطعات يدکي آن نيز باشيد. زيرا همانطور که در بالا اشاره کرديم، بخش عمدهاي از قطعات اصلي اين خودرو با نمونه چيني جايگزين شده که دردسرهاي زيادي را براي مالکان ايجاد کرده است.
بازار